Cách nấu canh cá chép ngon và không bị tanh?

Canh cá chép là món ăn dân dã, bổ dưỡng và quen thuộc trong mâm cơm Việt. Tuy nhiên, nhiều người e ngại khi thực hiện cách nấu canh cá chép vì sợ mùi tanh đặc trưng và thịt cá dễ bị nát. Bài viết này của cholaithieu.com sẽ hướng dẫn chi tiết từng bước, từ khâu chọn cá, sơ chế khử tanh triệt để đến bí quyết nêm nếm gia vị, giúp bạn tự tin nấu được một nồi canh cá thơm lừng, nước dùng trong ngọt và thịt cá săn chắc, đậm đà.

Nội Dung Bài Viết

Tóm tắt các bước làm canh cá chép

Chọn cá và sơ chế: Lựa chọn cá chép tươi sống, có mắt trong, mang đỏ, vảy sáng. Đánh vảy, mổ bụng, loại bỏ ruột và đặc biệt là sợi gân tanh dọc sống lưng. Sử dụng muối, gừng, rượu trắng hoặc nước vo gạo để chà xát và ngâm cá, khử sạch mùi tanh.
Chuẩn bị nguyên liệu phụ: Sơ chế các loại rau gia vị đi kèm như cà chua, dứa, dọc mùng, thì là, hành lá và các gia vị đặc trưng như mẻ, nghệ, riềng tùy theo công thức lựa chọn.
Chiên sơ cá: Sau khi ướp cá với một ít gia vị, chiên sơ cá trong chảo dầu nóng cho đến khi hai mặt vàng nhẹ. Bước này giúp thịt cá săn chắc, thơm hơn và không bị nát khi nấu.
Nấu nước dùng: Phi thơm hành, tỏi, riềng, nghệ sau đó cho cà chua vào xào để tạo màu. Đổ lượng nước vừa đủ vào nồi, nêm gia vị cơ bản và đun sôi. Thêm các nguyên liệu tạo vị chua như mẻ hoặc dứa.
Hoàn thiện món canh: Khi nước dùng sôi, nhẹ nhàng cho cá đã chiên vào nồi. Hạ nhỏ lửa và nấu trong khoảng 15-20 phút để cá chín và ngấm gia vị. Cuối cùng, cho các loại rau thơm như hành lá, thì là vào, nêm nếm lại lần cuối rồi tắt bếp.

Tầm quan trọng của việc chọn cá chép tươi ngon

Để có một nồi canh cá chép chất lượng, khâu đầu tiên và cũng là quan trọng nhất chính là chọn được cá tươi. Cá ươn không chỉ làm món ăn mất đi vị ngọt tự nhiên mà còn khiến mùi tanh trở nên nồng và khó xử lý hơn rất nhiều. Một con cá chép tươi ngon sẽ quyết định đến 70% sự thành công của món ăn.

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Bún Cá Ngừ Bình Định Chuẩn Vị, Đậm Đà Khó Quên

Bạn nên chọn những con cá còn sống, bơi khỏe trong bể. Nếu mua cá đã được làm sẵn, hãy dựa vào những đặc điểm sau: Mắt cá phải trong và sáng, không bị lờ đờ hay đục ngầu. Mang cá có màu đỏ tươi, không thâm đen hay nhợt nhạt. Vảy cá phải sáng bóng, bám chặt vào thân, không có dấu hiệu bong tróc. Dùng tay ấn nhẹ vào mình cá, nếu thấy thịt cá có độ đàn hồi tốt, không để lại vết lõm thì đó là cá tươi. Tránh xa những con cá có mùi hôi bất thường, thân mềm nhũn hoặc chảy nhớt.

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Bún Măng Bò Mềm Ngon Đậm Đà Chuẩn Vị

Bí quyết sơ chế cá chép sạch và khử tanh triệt để

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Cà Chua Đậu Phụ Chay Thanh Đạm Tại Nhà

Mùi tanh của cá nước ngọt, đặc biệt là cá chép, đến từ lớp nhớt bên ngoài da và sợi gân máu chạy dọc sống lưng. Việc sơ chế đúng cách sẽ loại bỏ hoàn toàn những yếu tố này, giúp món canh thơm ngon tinh khiết.

Các bước làm sạch cá cơ bản

Đầu tiên, dùng dao cạo sạch lớp vảy cá theo chiều từ đuôi lên đầu. Tiếp theo, dùng kéo cắt bỏ vây và đuôi. Dùng dao rạch một đường dứt khoát dọc bụng cá, moi hết phần nội tạng bên trong. Cần cẩn thận để không làm vỡ mật cá, vì dịch mật sẽ làm thịt cá bị đắng.

Một bí quyết quan trọng mà nhiều người bỏ qua là loại bỏ sợi gân tanh. Dùng dao khía hai đường nhỏ ở hai bên thân gần đầu cá, bạn sẽ thấy một sợi gân trắng hiện ra. Dùng tay kéo nhẹ sợi gân này ra khỏi thân cá. Lặp lại tương tự với mặt còn lại. Cuối cùng, cạo sạch lớp màng đen trong bụng cá vì đây cũng là một nguồn gây tanh.

4 phương pháp khử mùi tanh hiệu quả nhất

Sau khi đã làm sạch, bạn có thể áp dụng một trong những phương pháp sau để khử tanh triệt để:

Dùng muối hạt và chanh/giấm: Dùng muối hạt chà xát kỹ cả bên trong và bên ngoài con cá. Sau đó, vắt nước cốt chanh hoặc dùng giấm ăn tưới đều lên thân cá, để khoảng 5 phút rồi rửa sạch lại với nước. Axit trong chanh và giấm sẽ trung hòa các amin gây tanh.
Dùng nước vo gạo: Đây là phương pháp dân gian rất hiệu quả. Ngâm cá đã làm sạch vào nước vo gạo đậm đặc trong khoảng 15-20 phút. Enzyme trong nước vo gạo sẽ giúp hấp thụ và loại bỏ mùi tanh.
Dùng rượu trắng và gừng: Gừng đập dập, trộn với một ít rượu trắng rồi chà xát lên toàn bộ thân cá. Hơi cồn trong rượu sẽ bay hơi kéo theo mùi tanh, còn tinh dầu trong gừng sẽ tạo hương thơm át đi mùi không mong muốn.
Chần sơ qua nước nóng: Đun một nồi nước sôi cùng vài lát gừng, sả đập dập. Nhanh tay nhúng cá vào nồi nước sôi trong khoảng 10-15 giây rồi vớt ra ngay. Nhiệt độ cao sẽ làm lớp nhớt và các chất gây tanh trên bề mặt da cá săn lại và dễ dàng rửa trôi.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu canh cá chép nấu mẻ

Canh cá chép nấu mẻ là một trong những công thức canh cá chép phổ biến và được yêu thích nhất ở miền Bắc. Vị chua thanh dịu của mẻ, thơm nồng của riềng, nghệ hòa quyện với vị ngọt béo của cá tạo nên một món ăn vô cùng hấp dẫn.

Chuẩn bị nguyên liệu

Cá chép: 1 con (khoảng 1 kg)
Cơm mẻ: 2 muỗng canh
Cà chua: 2 quả
Nghệ tươi: 1 củ nhỏ
Riềng: 1 nhánh nhỏ
Hành tím: 2 củ
Thì là, hành lá: 1 mớ
Các loại rau ăn kèm (tùy chọn): Su hào, cần nước
Gia vị: Nước mắm, muối, hạt nêm, bột ngọt, dầu ăn, ớt.

Các bước thực hiện

Bước 1: Sơ chế và ướp cá
Cá chép sau khi làm sạch và khử tanh theo hướng dẫn ở trên, bạn cắt thành từng khúc dày khoảng 3cm. Ướp cá với 1 muỗng cà phê hạt nêm, 1/2 muỗng cà phê muối, và một ít nghệ giã nhuyễn trong khoảng 15-20 phút để cá thấm gia vị.

Bước 2: Rán sơ cá
Bắc chảo lên bếp, cho một lượng dầu ăn vừa đủ vào đun nóng. Nhẹ nhàng cho từng khúc cá vào chiên sơ cho đến khi hai mặt vàng nhẹ. Việc rán sơ không chỉ giúp cá thơm hơn mà còn làm thịt cá săn lại, đảm bảo cá không bị vỡ nát trong quá trình nấu canh. Sau khi chiên, vớt cá ra đĩa có lót giấy thấm dầu.

Bước 3: Nấu nước dùng
Cơm mẻ cho vào bát cùng một ít nước, dùng muỗng khuấy đều rồi lọc qua rây để lấy phần nước cốt mịn, bỏ bã. Cà chua rửa sạch, thái múi cau. Riềng và nghệ cạo vỏ, giã nhuyễn. Hành tím bóc vỏ, thái lát.
Sử dụng một chiếc nồi, cho 2 muỗng canh dầu ăn vào phi thơm hành tím, riềng và nghệ giã nhuyễn. Khi các gia vị đã dậy mùi thơm, cho cà chua vào xào sơ để tạo màu đẹp cho nước dùng. Tiếp đến, đổ khoảng 1 lít nước (hoặc nước dùng gà) vào nồi, cho phần nước cốt mẻ đã lọc vào khuấy đều. Nêm nếm với 1 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng cà phê hạt nêm, 1/2 muỗng cà phê muối. Đun sôi nước dùng.

Bước 4: Hoàn thiện món canh
Khi nước dùng trong nồi sôi bùng, bạn nhẹ nhàng thả từng khúc cá đã chiên vào. Nếu dùng thêm su hào, hãy cho vào cùng lúc này. Vặn nhỏ lửa, đun liu riu trong khoảng 15 phút để cá chín mềm và ngấm đều vị chua thanh của mẻ. Trong quá trình nấu, hạn chế khuấy đảo mạnh tay để tránh làm nát cá.
Sau 15 phút, cho cần nước vào nồi. Cuối cùng, thêm hành lá và thì là đã cắt khúc vào, nêm nếm lại gia vị một lần nữa cho vừa miệng rồi tắt bếp.

Những lỗi thường gặp khi nấu canh cá chép và cách khắc phục

Canh bị tanh: Nguyên nhân chính là do sơ chế cá không kỹ, không loại bỏ gân máu và màng đen trong bụng. Để khắc phục, hãy chắc chắn bạn đã thực hiện đầy đủ các bước khử tanh. Nếu lỡ nấu xong mà canh vẫn còn mùi, bạn có thể “chữa cháy” bằng cách cho thêm vài lát gừng, một ít rượu trắng hoặc vắt thêm chút chanh vào nồi canh trước khi ăn.
Cá bị nát: Thường xảy ra do không chiên sơ cá trước khi nấu hoặc khuấy đảo quá nhiều trong quá trình đun. Luôn nhớ chiên sơ cá để thịt săn lại và khi cho cá vào nồi, hãy thao tác thật nhẹ nhàng.
Nước dùng bị đục: Nguyên nhân có thể do không hớt bọt kỹ khi nấu hoặc do nội tạng cá còn sót lại. Trong quá trình đun sôi nước dùng và nấu cá, hãy thường xuyên dùng muôi hớt sạch lớp bọt nổi lên trên bề mặt.

Biến tấu đa dạng với các công thức canh cá chép khác

Ngoài món canh cá nấu mẻ, bạn hoàn toàn có thể biến tấu với nhiều cách nấu canh cá chép ngon khác để thay đổi khẩu vị cho gia đình.

Canh cá chép nấu chua kiểu miền Nam

Đây là một phiên bản canh chua hấp dẫn với vị chua ngọt hài hòa đặc trưng. Thay vì dùng mẻ, người miền Nam thường dùng me, dứa, cà chua để tạo vị chua. Món canh này thường được ăn kèm với bạc hà (dọc mùng), đậu bắp, giá đỗ và rau thơm như ngò gai, rau om.

Canh cá chép nấu ngót

Canh nấu ngót có vị ngọt thanh, nhẹ nhàng, rất thích hợp cho những ngày hè nóng nực. Món canh này được nấu đơn giản với cà chua, dứa và cần tây, thì là. Vị ngọt tự nhiên của cá được tôn lên một cách trọn vẹn, không bị lấn át bởi quá nhiều gia vị.

Canh riêu cá chép

Tương tự như riêu cua, canh riêu cá chép cũng sử dụng cà chua và giấm bỗng (hoặc mẻ) để tạo nên hương vị chua dịu đặc trưng. Điểm nhấn của món này là phần thịt cá được lọc ra, xay nhuyễn và làm thành những viên chả cá mềm ngọt, ăn rất thú vị.

Canh cá chép rau cần

Mùa đông là thời điểm rau cần nước ngon nhất. Kết hợp cá chép béo ngậy với rau cần giòn ngọt, thêm chút hương thơm của thì là và vị chua nhẹ của cà chua tạo nên một món canh nóng hổi, giải cảm và vô cùng đưa cơm.

Thưởng thức và bảo quản canh cá chép đúng cách

Canh cá chép ngon nhất khi thưởng thức nóng. Bạn nên múc canh ra bát tô, rắc thêm một chút tiêu xay và vài cọng thì là tươi lên trên để tăng thêm hương vị. Món canh này ăn cùng với cơm trắng nóng hổi là tuyệt nhất. Một số biến thể như canh riêu cá có thể ăn kèm với bún tươi cũng rất hợp.

Nếu không dùng hết, bạn có thể để canh nguội hoàn toàn, sau đó cho vào hộp kín và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh. Canh có thể giữ được hương vị tốt trong khoảng 1-2 ngày. Khi ăn, chỉ cần hâm nóng lại là được. Tuy nhiên, không nên hâm đi hâm lại nhiều lần vì sẽ làm thịt cá bị khô và rau bị nhũn.

Như vậy, cách nấu canh cá chép không hề phức tạp nếu bạn nắm vững các bí quyết từ khâu chọn lựa nguyên liệu đến kỹ thuật sơ chế khử tanh và nêm nếm. Hy vọng với những chia sẻ chi tiết trên, bạn có thể tự tin vào bếp trổ tài, mang đến cho gia đình một món canh vừa ngon miệng, vừa bổ dưỡng, đậm đà hương vị truyền thống. Chúc bạn thực hiện thành công và có những bữa ăn ấm cúng bên người thân.