Cháo vừng đen không chỉ là một món ăn dân dã, thơm ngon mà còn được biết đến như một bài thuốc quý trong dân gian với nhiều công dụng tuyệt vời cho sức khỏe. Tuy nhiên, để có được một bát cháo sánh mịn, thơm bùi mà không hề bị đắng gắt thì không phải ai cũng nắm rõ bí quyết. Bài viết này từ cholaithieu.com sẽ hướng dẫn bạn chi tiết cách nấu cháo vừng đen ngon chuẩn vị ngay tại nhà, đồng thời khám phá những giá trị dinh dưỡng mà món ăn này mang lại.
Tóm tắt các bước nấu cháo vừng đen

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Cháo Tôm Rau Ngót Cho Bé 8 Tháng Dinh Dưỡng
- Sơ chế nguyên liệu: Vo sạch gạo và ngâm trong nước khoảng 1-2 tiếng để gạo nở mềm. Vừng đen đãi sạch sạn, để ráo nước.
- Rang và xay vừng: Rang vừng đen trên lửa nhỏ cho đến khi có mùi thơm và hạt nổ lách tách. Để nguội rồi cho vào máy xay sinh tố cùng một ít nước, xay thành hỗn hợp nhuyễn mịn.
- Nấu cháo: Cho gạo đã ngâm vào nồi cùng lượng nước vừa đủ, ninh nhừ thành cháo.
- Hoàn thành: Khi cháo đã nhừ, từ từ đổ hỗn hợp vừng đen đã xay vào, khuấy đều tay để cháo không bị vón cục. Nấu thêm khoảng 5-10 phút cho cháo và vừng hòa quyện, nêm nếm đường hoặc muối theo khẩu vị rồi tắt bếp.
Tại sao cháo vừng đen lại tốt cho sức khỏe?

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Cháo Bí Đỏ Đậu Xanh Sánh Mịn Bổ Dưỡng?
Vừng đen (mè đen) từ lâu đã được y học cổ truyền và hiện đại công nhận là một “siêu thực phẩm” nhờ hàm lượng dinh dưỡng vượt trội. Việc thường xuyên bổ sung vừng đen vào chế độ ăn, đặc biệt là qua món cháo dễ hấp thụ, sẽ mang lại nhiều lợi ích không ngờ.
Trong hạt vừng đen có chứa một nguồn dưỡng chất dồi dào bao gồm protein, lipid, gluxit, canxi, phốt pho, sắt và đa dạng các loại vitamin. Đặc biệt, hàm lượng vitamin E trong vừng đen rất lớn, có tác dụng chống oxy hóa mạnh mẽ, giúp bảo vệ tế bào khỏi sự tấn công của các gốc tự do, làm chậm quá trình lão hóa và giúp làn da mịn màng, tươi trẻ.
Bên cạnh đó, vừng đen còn giàu axit folic, một dưỡng chất thiết yếu cho sự phát triển của hệ thần kinh, đặc biệt quan trọng đối với phụ nữ mang thai. Các chất béo không bão hòa trong vừng đen cũng góp phần cải thiện sức khỏe tim mạch bằng cách giảm cholesterol xấu (LDL) trong máu. Chính vì những lý do này, việc tìm hiểu cách nấu cháo vừng đen không chỉ để làm phong phú thực đơn mà còn là một cách chăm sóc sức khỏe chủ động cho cả gia đình.
Chuẩn bị nguyên liệu nấu cháo vừng đen
Sự thành công của món cháo phụ thuộc rất nhiều vào chất lượng của nguyên liệu đầu vào. Bạn nên lựa chọn kỹ lưỡng để đảm bảo hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao nhất.

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Chè Hạt Sen Củ Sen Thanh Mát Giải Nhiệt?
- Vừng đen (mè đen): 100g. Nên chọn loại vừng mới, hạt đều, mẩy và không bị mốc. Vừng ngon sẽ có mùi thơm tự nhiên, không có mùi hôi hay ẩm mốc.
- Gạo tẻ: 50g (khoảng nửa bát ăn cơm). Bạn có thể trộn thêm một nắm gạo nếp để cháo có độ sánh và dẻo hơn.
- Đường phèn hoặc đường thốt nốt: Tùy khẩu vị. Sử dụng các loại đường này sẽ giúp cháo có vị ngọt thanh, không bị gắt. Nếu nấu cháo mặn, bạn có thể thay bằng muối.
- Nước lọc: Khoảng 1 – 1.5 lít.
- Vỏ quýt khô (Trần bì): 1-2 miếng nhỏ (không bắt buộc). Vỏ quýt sẽ giúp món cháo có mùi thơm đặc trưng và hỗ trợ tiêu hóa tốt hơn.
Dụng cụ cần thiết
Để công thức nấu cháo vừng đen được thực hiện thuận lợi, bạn cần chuẩn bị một số dụng cụ cơ bản trong nhà bếp.
- Chảo: Dùng để rang vừng. Nên chọn chảo có đáy dày để nhiệt độ được phân bổ đều, giúp vừng chín thơm mà không bị cháy.
- Máy xay sinh tố: Dụng cụ quan trọng để xay nhuyễn vừng, quyết định độ mịn của cháo.
- Nồi: Dùng để nấu cháo. Nồi có đáy dày cũng là một lợi thế để cháo không bị bén đáy khi ninh.
- Rây lọc (tùy chọn): Nếu muốn cháo mịn tuyệt đối, bạn có thể dùng rây để lọc lại hỗn hợp vừng sau khi xay.
Hướng dẫn chi tiết cách nấu cháo vừng đen
Sau khi đã chuẩn bị đầy đủ, hãy cùng bắt tay vào thực hiện các bước để hoàn thành món cháo thơm ngon, bổ dưỡng này.
Sơ chế nguyên liệu
Bước đầu tiên trong hướng dẫn nấu cháo vừng đen là xử lý các nguyên liệu thô. Gạo tẻ bạn đem vo sạch với nước để loại bỏ bụi bẩn, sau đó ngâm trong nước ấm khoảng 1-2 tiếng. Việc ngâm gạo sẽ giúp hạt gạo ngậm đủ nước, khi nấu sẽ nhanh mềm và bung nở đều, giúp cháo sánh mịn hơn.
Đối với vừng đen, bạn cho vào một chậu nước, dùng tay khuấy đều để các hạt lép và bụi bẩn nổi lên trên, sau đó gạn bỏ. Lặp lại vài lần cho đến khi nước trong. Tiếp theo, đổ vừng ra rổ, đãi sạch sạn và để cho thật ráo nước trước khi rang.
Rang và xay vừng
Đây là bước quan trọng nhất quyết định hương vị của món cháo. Bạn bắc chảo lên bếp, đợi chảo nóng rồi cho vừng đen đã để ráo vào rang ở lửa nhỏ. Liên tục dùng đũa đảo đều tay để vừng chín đều và không bị cháy. Rang cho đến khi nghe thấy tiếng hạt vừng nổ lách tách và dậy mùi thơm đặc trưng là được. Tránh rang quá lâu sẽ khiến vừng bị cháy và cháo sẽ có vị đắng.
Sau khi rang xong, bạn đổ vừng ra một chiếc đĩa để nguội hoàn toàn. Khi vừng đã nguội, cho vào máy xay sinh tố cùng khoảng 200ml nước lọc. Bật máy và xay ở tốc độ cao cho đến khi hỗn hợp trở nên nhuyễn mịn.
Nấu cháo
Cho phần gạo đã ngâm vào nồi cùng với khoảng 1 lít nước. Bắc nồi lên bếp, đun sôi rồi hạ nhỏ lửa, ninh liu riu cho đến khi hạt gạo nở bung, mềm nhừ. Trong quá trình nấu, thỉnh thoảng khuấy đều để cháo không bị dính đáy nồi. Nếu thấy cháo quá đặc, bạn có thể châm thêm nước sôi.
Hoàn thành
Khi cháo đã được ninh nhừ, bạn từ từ đổ phần vừng đen đã xay mịn vào nồi. Vừa đổ vừa dùng vá khuấy đều theo một chiều để hỗn hợp hòa quyện vào nhau, không bị vón cục. Nếu bạn có chuẩn bị vỏ quýt khô, hãy cho vào ở bước này.
Tiếp tục đun ở lửa nhỏ thêm khoảng 5-10 phút nữa cho cháo sôi lại và các nguyên liệu thực sự hòa quyện. Cuối cùng, nêm đường phèn hoặc một chút muối cho vừa khẩu vị, khuấy cho tan hết rồi tắt bếp.
Bí quyết để cháo vừng đen ngon đúng chuẩn
Để nâng tầm món cháo của bạn, hãy ghi nhớ một vài mẹo nhỏ nhưng cực kỳ hữu ích sau đây. Những bí quyết này sẽ giúp bạn chinh phục được cả những thực khách khó tính nhất.
- Khử vị đắng của vừng: Nguyên nhân chính khiến cháo bị đắng là do rang vừng quá lửa hoặc do lớp vỏ của hạt vừng. Để khắc phục, hãy đảm bảo bạn chỉ rang vừng ở lửa nhỏ và dừng lại ngay khi có mùi thơm.
- Tăng độ sánh mịn: Việc ngâm gạo trước khi nấu là yếu tố tiên quyết. Ngoài ra, việc xay vừng thật nhuyễn với đủ lượng nước sẽ giúp cháo có kết cấu mịn màng như kem.
- Kết hợp nguyên liệu: Để tăng thêm giá trị dinh dưỡng và hương vị, bạn có thể nấu cháo vừng đen cùng với các loại hạt khác như hạt sen, đậu đen, hoặc thêm một chút bột sắn dây vào công đoạn cuối để tạo độ sánh.
- Điều chỉnh độ ngọt/mặn: Món cháo này có thể thưởng thức theo cả hai kiểu. Nếu ăn ngọt, đường phèn là lựa chọn tốt nhất. Nếu ăn mặn, một chút muối và hành lá thái nhỏ sẽ tạo ra một hương vị hoàn toàn khác biệt và hấp dẫn.
Cháo vừng đen và những lợi ích cho bà bầu
Cháo vừng đen là một món ăn được đặc biệt khuyên dùng cho phụ nữ mang thai, nhất là trong những tháng cuối của thai kỳ. Hàm lượng canxi, sắt và axit folic dồi dào trong vừng đen hỗ trợ tích cực cho sự phát triển của thai nhi.
Ngoài ra, dân gian còn lưu truyền kinh nghiệm rằng việc ăn cháo vừng đen vào 3 tháng cuối có thể giúp mẹ bầu sinh thường dễ dàng hơn. Dầu tự nhiên trong hạt vừng có tác dụng nhuận tràng, giúp giảm tình trạng táo bón thường gặp khi mang thai. Tuy nhiên, các mẹ bầu cũng cần lưu ý không nên ăn quá nhiều vừng đen trong 3 tháng đầu thai kỳ.
Cách bảo quản cháo vừng đen
Cháo vừng đen ngon nhất khi thưởng thức lúc còn ấm nóng. Nếu nấu số lượng nhiều và dùng không hết, bạn có thể để cháo nguội hoàn toàn, sau đó cho vào hộp kín và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh.
Khi muốn ăn, bạn chỉ cần lấy ra hâm nóng lại bằng nồi hoặc lò vi sóng. Cháo bảo quản trong tủ lạnh có thể dùng được trong khoảng 1-2 ngày. Tuy nhiên, để đảm bảo hương vị và chất lượng tốt nhất, bạn nên nấu lượng vừa đủ cho mỗi lần ăn.
Một số câu hỏi thường gặp khi nấu cháo vừng đen
Ăn cháo vừng đen có béo không?
Vừng đen chứa chất béo, nhưng đây là chất béo không bão hòa tốt cho sức khỏe. Nếu bạn nấu cháo với lượng đường vừa phải và ăn một cách điều độ, món ăn này sẽ không gây tăng cân mà còn cung cấp nhiều năng lượng và dưỡng chất có lợi.
Nên ăn cháo vừng đen vào lúc nào?
Cháo vừng đen là một lựa chọn tuyệt vời cho bữa sáng hoặc các bữa phụ trong ngày. Ăn vào buổi sáng giúp cung cấp năng lượng cho cả ngày dài, trong khi ăn vào bữa phụ buổi chiều giúp bạn giảm cảm giác đói và mệt mỏi.
Có thể dùng vừng trắng thay thế không?
Về cơ bản, bạn có thể dùng vừng trắng, nhưng hương vị và giá trị dinh dưỡng sẽ có sự khác biệt. Vừng đen thường được đánh giá cao hơn về mặt dược tính và có mùi thơm nồng đặc trưng hơn sau khi rang.
Với cách nấu cháo vừng đen chi tiết và những mẹo vặt hữu ích được chia sẻ, hy vọng bạn có thể tự tin vào bếp và thực hiện thành công món ăn bổ dưỡng này cho cả gia đình. Đây không chỉ là một món ăn ngon mà còn là một phương pháp tuyệt vời để bồi bổ sức khỏe một cách tự nhiên và an toàn.
