Cách nấu canh bí đỏ với lạc ngon ngọt, bùi béo tại nhà

Canh bí đỏ nấu lạc là một món ăn dân dã, quen thuộc trong bữa cơm của nhiều gia đình Việt. Không chỉ hấp dẫn bởi vị ngọt tự nhiên của bí, vị bùi béo của lạc rang, món canh này còn mang lại giá trị dinh dưỡng cao, tốt cho sức khỏe. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn chi tiết cách nấu canh bí đỏ với lạc thơm ngon, sánh mịn, chuẩn vị truyền thống ngay tại gian bếp của mình, cùng với những bí quyết để món ăn trở nên hoàn hảo hơn.

Công thức nấu nhanh canh bí đỏ lạc

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Cá Cơm Thơm Ngọt, Đậm Đà Không Tanh?

1. Chuẩn bị nguyên liệu: Chuẩn bị bí đỏ, lạc (đậu phộng), hành khô, ngò gai (mùi tàu) và các loại gia vị cơ bản như dầu ăn, muối, hạt nêm, tiêu.
2. Sơ chế: Bí đỏ gọt vỏ, rửa sạch, cắt miếng vừa ăn. Lạc rang chín, xát vỏ và giã dập. Hành khô bóc vỏ, băm nhỏ. Ngò gai rửa sạch, thái nhỏ.
3. Xào và nấu canh: Phi thơm hành khô với dầu ăn, cho bí đỏ vào xào sơ khoảng 2-3 phút. Đổ lượng nước vừa đủ vào nồi, đun sôi rồi hạ nhỏ lửa, ninh cho bí chín mềm.
4. Hoàn thành: Khi bí đã mềm, dùng thìa dằm nhẹ cho bí hơi nát để tạo độ sánh. Cho lạc giã dập vào nồi, nêm nếm gia vị vừa ăn, đun thêm khoảng 2 phút. Tắt bếp, rắc ngò gai và một chút tiêu xay lên trên là hoàn tất.

Nguồn gốc và ý nghĩa của món canh bí đỏ nấu lạc

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Cá Đuối Dọc Mùng Chuẩn Vị Không Tanh

Canh bí đỏ nấu lạc không phải là một món ăn cao lương mỹ vị, nhưng nó chứa đựng cả một bầu trời ký ức và văn hóa ẩm thực của người Việt. Món canh này bắt nguồn từ những vùng nông thôn, nơi bí đỏ và lạc là hai loại nông sản vô cùng phổ biến, dễ trồng và dễ tìm. Người nông dân đã khéo léo kết hợp hai nguyên liệu đơn giản này để tạo ra một món ăn vừa ngon miệng, vừa cung cấp đủ năng lượng cho một ngày làm việc vất vả.

Vị ngọt thanh của bí đỏ hòa quyện cùng vị bùi, béo ngậy của lạc rang giã dập tạo nên một hương vị độc đáo, khó quên. Màu vàng ươm của bí, điểm xuyết những hạt lạc nâu nhỏ và màu xanh của hành ngò tạo nên một bức tranh ẩm thực giản dị mà bắt mắt.

Món canh này không chỉ là một món ăn hàng ngày. Trong tâm thức của nhiều người, nó còn gắn liền với sự ấm áp của gia đình, với hình ảnh người bà, người mẹ tần tảo trong bếp nấu cho con cháu những bữa ăn đong đầy yêu thương. Vì vậy, thưởng thức một bát canh bí đỏ lạc nóng hổi đôi khi không chỉ là ăn cho no bụng, mà còn là cách để tìm về với những ký ức tuổi thơ bình yên và giản dị.

Lợi ích sức khỏe không ngờ từ canh bí đỏ và lạc

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Củ Cải Đường Ngọt Thanh, Đơn Giản Tại Nhà

Sự kết hợp giữa bí đỏ và lạc không chỉ tạo ra hương vị thơm ngon mà còn mang lại một món ăn cực kỳ bổ dưỡng. Cả hai nguyên liệu chính đều chứa nhiều vitamin và khoáng chất thiết yếu cho cơ thể, góp phần nâng cao sức khỏe một cách tự nhiên.

Giá trị dinh dưỡng của bí đỏ

Bí đỏ được mệnh danh là “nhà vô địch” về hàm lượng vitamin A (dưới dạng beta-carotene). Theo thông tin từ Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), trong 100g bí đỏ nấu chín có chứa một lượng lớn beta-carotene, một chất chống oxy hóa mạnh mẽ mà cơ thể sẽ chuyển hóa thành vitamin A. Vitamin A rất quan trọng cho thị lực, giúp tăng cường hệ miễn dịch và duy trì làn da khỏe mạnh.

Bên cạnh đó, bí đỏ còn là nguồn cung cấp vitamin C, kali, chất xơ và các chất chống oxy hóa khác như lutein và zeaxanthin. Kali giúp điều hòa huyết áp, trong khi chất xơ hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru, ngăn ngừa táo bón.

Công dụng tuyệt vời của lạc (đậu phộng)

Lạc, hay còn gọi là đậu phộng, là một nguồn cung cấp protein thực vật dồi dào, rất tốt cho việc xây dựng và sửa chữa các mô cơ. Lạc cũng chứa chất béo không bão hòa đơn và không bão hòa đa, là những loại chất béo lành mạnh có lợi cho tim mạch.

Ngoài ra, lạc còn giàu niacin (vitamin B3), folate, magie và vitamin E. Niacin cần thiết cho quá trình chuyển hóa năng lượng, trong khi vitamin E hoạt động như một chất chống oxy hóa, bảo vệ tế bào khỏi sự tấn công của các gốc tự do. Sự hiện diện của resveratrol trong lạc cũng được nghiên cứu về khả năng chống lão hóa và bảo vệ sức khỏe tim mạch.

Bí quyết chọn bí đỏ và lạc ngon để nấu canh

Chất lượng của nguyên liệu đầu vào quyết định đến 80% sự thành công của món ăn. Để có một nồi canh bí đỏ nấu lạc hoàn hảo, việc lựa chọn bí và lạc là vô cùng quan trọng.

Cách chọn bí đỏ dẻo thơm

Không phải loại bí đỏ nào cũng cho ra món canh ngon. Bạn nên ưu tiên chọn bí đỏ hồ lô hoặc các giống bí có phần thịt quả màu vàng cam đậm, dẻo và ngọt.

• Quan sát vỏ: Chọn những quả bí có vỏ màu xanh đậm hoặc vàng cam đều màu, cứng và không có các vết dập nát, thâm mềm. Vỏ càng cứng thì quả bí càng già, thịt sẽ càng dẻo và ngọt.
• Kiểm tra cuống: Cuống bí phải còn tươi, dài khoảng 2-3 cm. Những quả có cuống bị khô héo hoặc rụng mất thường là bí đã để lâu, độ ngọt và dinh dưỡng sẽ giảm sút.
• Cầm và ấn thử: Cầm quả bí lên thấy chắc tay, nặng so với kích thước của nó. Dùng ngón tay ấn nhẹ vào vỏ, nếu thấy cứng, không bị lún vào thì đó là bí ngon.
• Đối với bí cắt sẵn: Nếu mua bí đã được bổ ra, hãy chọn những miếng có thịt màu vàng cam đậm, ruột đặc. Tránh những miếng có màu nhợt nhạt hoặc có dấu hiệu bị úng nước.

Mẹo chọn lạc bùi, không mốc

Lạc là linh hồn tạo nên vị bùi béo đặc trưng cho món canh. Lạc bị mốc không chỉ làm hỏng hương vị mà còn có thể chứa aflatoxin, một độc tố gây hại cho gan.

• Chọn lạc khô: Ưu tiên chọn những hạt lạc đều nhau, vỏ mẩy, sáng màu. Lắc nhẹ nắm lạc trên tay nghe thấy tiếng kêu giòn tan, chắc nịch.
• Kiểm tra nhân: Bóc thử vài hạt, nhân bên trong phải chắc, có màu hồng nhạt hoặc trắng ngà, không có đốm đen hay màu sắc lạ. Ngửi thử thấy mùi thơm đặc trưng của lạc, không có mùi hôi, mốc.
• Tránh mua: Tuyệt đối không mua lạc đã có dấu hiệu nảy mầm, vỏ bị ẩm, mềm hoặc có các đốm đen, xanh của nấm mốc.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu canh bí đỏ với lạc

Sau khi đã có những nguyên liệu tươi ngon nhất, chúng ta hãy cùng bắt tay vào thực hiện món canh hấp dẫn này. Công thức dưới đây được chia sẻ bởi các đầu bếp tại gia giàu kinh nghiệm từ cholaithieu.com, đảm bảo thành công ngay từ lần đầu tiên.

Nguyên liệu cần chuẩn bị

• Bí đỏ: 500g
• Lạc nhân (đậu phộng): 100g
• Hành khô: 2 củ
• Ngò gai (mùi tàu), hành lá: 1 mớ nhỏ
• Dầu ăn: 2 thìa cà phê
• Gia vị: Muối, hạt nêm, đường, bột ngọt (tùy chọn), tiêu xay.

Sơ chế nguyên liệu

Sơ chế đúng cách sẽ giúp món ăn giữ được trọn vẹn hương vị và dinh dưỡng.

• Bí đỏ: Dùng dao gọt sạch lớp vỏ cứng bên ngoài. Bổ đôi quả bí, dùng thìa nạo sạch phần ruột và hạt bên trong. Rửa lại bí với nước sạch, để ráo rồi cắt thành từng miếng vuông hoặc chữ nhật vừa ăn, dày khoảng 1.5 – 2cm.
• Lạc: Cho lạc vào chảo, rang trên lửa nhỏ và đảo đều tay cho đến khi vỏ lạc chuyển màu sẫm và có mùi thơm. Đổ lạc ra một tờ giấy báo hoặc cái rổ, để nguội bớt rồi dùng tay xát nhẹ để loại bỏ lớp vỏ lụa. Cho phần nhân lạc vào cối hoặc túi zip và dùng chày giã dập. Không nên giã quá nát sẽ làm mất đi độ bùi khi ăn.
• Hành khô: Bóc vỏ, rửa sạch và băm nhỏ.
• Hành lá, ngò gai: Nhặt bỏ lá úa, rửa sạch. Phần hành lá thái nhỏ, phần ngò gai cũng thái nhỏ.

Các bước thực hiện

Quy trình nấu rất đơn giản và nhanh chóng.

1. Phi thơm hành: Bắc nồi lên bếp, cho 2 thìa cà phê dầu ăn vào. Khi dầu nóng, cho hành khô băm nhỏ vào phi cho đến khi hành dậy mùi thơm và chuyển sang màu vàng nhẹ.
2. Xào bí đỏ: Cho toàn bộ phần bí đỏ đã cắt miếng vào nồi, đảo đều tay khoảng 2-3 phút. Việc xào sơ bí với hành phi sẽ giúp miếng bí thấm gia vị, thơm hơn và khi nấu canh sẽ có màu vàng đẹp mắt. Nêm vào một chút muối và hạt nêm ở bước này.
3. Nấu canh: Đổ khoảng 700ml – 1 lít nước lọc vào nồi (lượng nước tùy thuộc vào sở thích ăn canh đặc hay loãng của gia đình bạn). Đun sôi trên lửa lớn, sau đó hạ nhỏ lửa, đậy vung và ninh liu riu cho đến khi bí chín mềm. Thời gian ninh khoảng 10-15 phút tùy vào độ dày của miếng bí.
4. Hoàn thành món ăn: Khi thấy bí đã chín mềm, bạn có thể dùng muôi hoặc thìa lớn dằm nhẹ vài miếng bí ngay trong nồi. Thao tác này giúp nước canh có độ sánh tự nhiên, ngọt và đậm đà hơn. Tiếp theo, cho phần lạc đã giã dập vào nồi, khuấy đều. Nêm nếm lại gia vị gồm muối, hạt nêm, một chút đường (để cân bằng vị) cho vừa miệng. Đun sôi trở lại khoảng 2 phút cho lạc tiết ra vị béo rồi tắt bếp.
5. Trình bày: Múc canh ra bát tô, rắc hành lá, ngò gai đã thái nhỏ và một ít tiêu xay lên trên để tăng thêm hương vị. Dùng nóng với cơm trắng là ngon nhất.

Những lỗi thường gặp khi nấu và cách khắc phục

Mặc dù cách nấu canh bí đỏ với lạc khá đơn giản, một vài sai lầm nhỏ cũng có thể khiến món ăn không được như ý.

• Canh bị quá loãng, không sánh: Nguyên nhân có thể do bạn cho quá nhiều nước hoặc không dằm nát một phần bí. Để khắc phục, hãy dằm thêm vài miếng bí và đun thêm một lát cho nước canh sánh lại. Lần sau, hãy giảm lượng nước khi nấu.
• Lạc bị cứng hoặc quá nát: Nếu cho lạc vào quá sớm, lạc sẽ bị ninh nhừ, mất đi độ bùi. Ngược lại, cho lạc vào quá muộn và tắt bếp ngay thì lạc sẽ không kịp tiết ra vị béo, ăn còn hơi cứng. Thời điểm tốt nhất là cho lạc vào sau khi bí đã chín mềm và đun thêm khoảng 2 phút.
• Món canh có mùi hăng của bí: Điều này xảy ra khi bạn không xào sơ bí với hành phi trước khi đổ nước vào nấu. Việc phi thơm hành và xào bí sẽ giúp khử đi mùi hăng tự nhiên của bí đỏ.
• Canh bị chua nhẹ: Một số loại bí già có thể có vị hơi chua. Để khắc phục, bạn có thể thêm một chút xíu đường vào nồi canh để trung hòa vị, giúp món ăn ngọt thanh hơn.

Biến tấu món canh bí đỏ lạc thêm hấp dẫn

Từ công thức cơ bản, bạn hoàn toàn có thể sáng tạo để món canh trở nên phong phú và mới lạ hơn, phù hợp với khẩu vị của cả gia đình.

Kết hợp với tôm khô hoặc sườn non

Để tăng thêm vị ngọt đạm cho món canh, bạn có thể thêm tôm khô hoặc sườn non.

• Với tôm khô: Ngâm khoảng 20g tôm khô trong nước ấm cho mềm, sau đó vớt ra để ráo. Phi thơm hành rồi cho tôm khô vào xào cho săn lại và dậy mùi thơm trước khi cho bí đỏ vào xào cùng.
• Với sườn non: Chần sơ khoảng 200g sườn non với nước sôi để loại bỏ tạp chất. Hầm sườn trước cho mềm, sau đó dùng chính nước hầm sườn đó để nấu canh bí đỏ. Món canh sẽ có vị ngọt sâu và đậm đà hơn rất nhiều.

Thêm rau thơm để tăng hương vị

Ngoài hành lá và ngò gai, bạn có thể thử thêm một ít rau om (rau ngổ) hoặc lá quế thái nhỏ vào canh sau khi tắt bếp. Mùi thơm đặc trưng của các loại rau này sẽ làm món canh trở nên độc đáo và lạ miệng hơn. Một số vùng miền còn có thói quen cho lá lốt thái sợi vào, tạo nên một hương vị rất riêng.

Cách bảo quản canh bí đỏ nấu lạc đúng cách

Nếu nấu dư, bạn có thể bảo quản canh để dùng cho bữa sau. Đợi canh nguội hoàn toàn, sau đó cho vào hộp đựng thực phẩm có nắp đậy kín và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh. Canh có thể giữ được chất lượng tốt trong khoảng 1-2 ngày.

Khi ăn, bạn chỉ cần lấy ra hâm nóng lại. Lưu ý rằng bí đỏ sau khi hâm lại có thể sẽ mềm và nát hơn một chút, nhưng hương vị vẫn rất ngon. Không nên để canh ở nhiệt độ phòng quá lâu, đặc biệt là vào mùa hè, vì canh rất dễ bị thiu.

Câu hỏi thường gặp về món canh bí đỏ lạc (FAQ)

Canh bí đỏ lạc bao nhiêu calo?

Lượng calo trong món canh này tương đối thấp, phù hợp cho cả những người đang trong chế độ ăn kiêng. Trung bình, một bát canh bí đỏ lạc (khoảng 200g) chứa khoảng 80-120 calo, tùy thuộc vào lượng dầu ăn và các nguyên liệu đi kèm.

Nấu canh bằng lạc tươi hay lạc khô ngon hơn?

Cả hai loại đều có thể dùng để nấu canh, nhưng lạc khô đã rang sẽ cho hương vị thơm và bùi hơn. Lạc tươi khi nấu sẽ có vị ngọt nhẹ nhưng không thơm bằng. Nếu dùng lạc tươi, bạn nên giã dập và cho vào nấu cùng lúc với bí để lạc có đủ thời gian chín mềm.

Có thể dùng nước cốt dừa để nấu canh không?

Hoàn toàn có thể. Thêm một chút nước cốt dừa vào nồi canh ở bước cuối cùng sẽ tạo ra một phiên bản canh bí đỏ lạc có vị béo ngậy, thơm mùi dừa rất hấp dẫn, mang phong cách ẩm thực miền Nam. Tuy nhiên, nếu bạn yêu thích hương vị thanh đạm truyền thống thì không cần thêm nước cốt dừa.

Với những chia sẻ chi tiết trên, hy vọng bạn đã nắm vững cách nấu canh bí đỏ với lạc để có thể tự tay chuẩn bị cho gia đình một món ăn vừa ngon miệng, vừa bổ dưỡng. Món canh giản dị này chắc chắn sẽ làm bữa cơm gia đình thêm phần ấm cúng và trọn vẹn. Chúc bạn và gia đình có một bữa ăn ngon miệng