Cách nấu bún chay kiểu Huế đậm đà chuẩn vị tại nhà

Bún chay Huế là một món ăn thanh đạm nhưng lại sở hữu hương vị vô cùng đặc sắc, là sự kết tinh của nghệ thuật ẩm thực Cố đô. Nhiều người e ngại rằng việc thực hiện cách nấu bún chay kiểu Huế tại nhà sẽ phức tạp và không thể tái tạo được hương vị nguyên bản. Tuy nhiên, với một công thức chi tiết và những bí quyết nhỏ, bạn hoàn toàn có thể tự tay chuẩn bị một tô bún chay đậm đà, thơm lừng mùi sả và sa tế, với nước dùng ngọt thanh từ rau củ để chiêu đãi gia đình.

Nội Dung Bài Viết

Tóm tắt các bước nấu bún chay Huế chuẩn vị

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Bột Thịt Bò Cho Bé 7 Tháng Đơn Giản, Đủ Chất

Sơ chế nguyên liệu: Rửa sạch và cắt thái các loại rau củ như cà rốt, củ cải trắng, nấm, thơm. Ngâm nấm đông cô và tàu hủ ky cho mềm.
Nấu nước dùng: Nướng sơ thơm, hành tây và gừng để tạo mùi thơm. Hầm tất cả rau củ củ quả cùng sả cây đập dập trong khoảng 60-90 phút để lấy vị ngọt tự nhiên.
Xào nhân và làm sa tế: Phi thơm sả băm, ớt để làm sa tế chay. Xào nấm, đậu hũ, chả chay với gia vị cho đậm đà để làm phần nhân.
Hoàn thành và trình bày: Nêm nếm lại nước dùng cho vừa ăn. Trụng bún, xếp nhân, chả, rau thơm vào tô rồi chan nước dùng nóng hổi lên trên và thưởng thức.

Bún chay Huế – Tinh hoa ẩm thực chay Cố đô

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Chua Cá Linh Đúng Vị Miền Tây?

Khi nhắc đến ẩm thực Huế, người ta thường nghĩ ngay đến những món ăn cung đình cầu kỳ, tinh xảo. Nhưng bên cạnh đó, ẩm thực chay Huế lại mang một nét đẹp rất riêng, vừa thanh tao, tinh tế lại vừa đậm đà, quyến rũ. Bún chay Huế chính là một trong những đại diện tiêu biểu nhất cho trường phái ẩm thực này.

Không giống như các món bún chay thông thường chỉ có vị ngọt nhẹ của rau củ, bún chay Huế nổi bật với nước dùng có chiều sâu. Vị ngọt thanh đến từ củ quả được hầm kỹ, quyện cùng hương thơm nồng đặc trưng của sả, vị cay ấm của sa tế và một chút chua nhẹ từ thơm. Đây là sự cân bằng hoàn hảo giữa các hương vị, tạo nên một tổng thể hài hòa khó quên.

Nguồn gốc của món ăn này gắn liền với văn hóa Phật giáo và thói quen ăn chay của người dân xứ Huế, đặc biệt là vào các ngày rằm, mồng một. Qua thời gian, cách nấu bún chay kiểu Huế đã được hoàn thiện và trở thành một món ăn phổ biến, không chỉ dành cho người ăn chay mà còn chinh phục cả những thực khách yêu thích khám phá ẩm thực.

Chuẩn bị nguyên liệu nấu bún chay kiểu Huế

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Rau Muống Với Tôm Thanh Mát, Đơn Giản Tại Nhà

Để có một nồi bún chay Huế ngon đúng điệu, khâu chuẩn bị nguyên liệu là vô cùng quan trọng. Sự tươi ngon của rau củ sẽ quyết định đến 80% độ ngọt thanh của nước dùng.

Nguyên liệu cho nước dùng

1 quả thơm (dứa)
1 củ cải trắng lớn
2 củ cà rốt
1 củ su su (tùy chọn)
1 củ hành tây
5-6 cây sả
1 mẩu gừng nhỏ
10 tai nấm đông cô khô
Gia vị: Muối, đường phèn, hạt nêm chay.

Nguyên liệu cho phần nhân và sa tế

2 miếng đậu hũ trắng
100g nấm rơm (hoặc nấm bào ngư, nấm đùi gà)
2 miếng chả lụa chay
100g tàu hủ ky chiên
Sả băm, ớt băm, tỏi băm (có thể bỏ qua tỏi nếu ăn chay thuần)
Dầu màu điều
Gia vị: Dầu ăn, nước tương, tiêu.

Các loại rau ăn kèm

Bún tươi sợi to
Rau muống chẻ, bắp chuối bào
Giá đỗ, xà lách, rau thơm các loại (húng quế, ngò gai)
Chanh, ớt tươi.

Mẹo chọn nguyên liệu tươi ngon

Để món bún chay Huế đạt hương vị tuyệt hảo, bạn nên chọn các loại củ quả tươi, chắc tay, không bị dập nát. Cà rốt và củ cải nên chọn củ có kích thước vừa phải, vỏ ngoài nhẵn mịn. Thơm nên chọn quả chín vừa, mắt to đều, ngửi có mùi thơm dịu nhẹ.

Đối với nấm, nên chọn nấm rơm loại búp, còn nguyên vẹn sẽ giòn và ngọt hơn. Các loại nấm khác như nấm bào ngư, nấm đùi gà nên chọn loại có màu sắc tươi sáng, không bị nhớt hay có mùi lạ.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu bún chay kiểu Huế

Quy trình nấu bún chay Huế tuy gồm nhiều bước nhưng không quá phức tạp. Chỉ cần bạn làm theo từng bước một cách cẩn thận, thành quả nhận được chắc chắn sẽ khiến bạn hài lòng.

Bước 1: Sơ chế các loại nguyên liệu

Sơ chế kỹ lưỡng là bước đầu tiên và quan trọng để đảm bảo vệ sinh và giúp các nguyên liệu phát huy tối đa hương vị.

Đầu tiên, các loại củ quả như thơm, củ cải trắng, cà rốt, su su, bạn gọt vỏ, rửa sạch rồi cắt thành các khúc lớn. Hành tây lột vỏ, để nguyên củ. Gừng cạo vỏ, rửa sạch. Sả cây rửa sạch, đập dập phần gốc và bó lại.

Nấm đông cô khô bạn đem ngâm trong nước ấm khoảng 15-20 phút cho nở mềm, sau đó rửa sạch lại, cắt bỏ chân nấm. Bạn có thể giữ lại phần nước ngâm nấm đã lọc cặn để cho vào nồi nước dùng, giúp tăng thêm hương vị.

Đậu hũ trắng rửa sạch, cắt thành miếng vừa ăn rồi chiên vàng đều các mặt. Chả chay cắt lát mỏng. Nấm rơm cắt bỏ gốc, ngâm nước muối loãng rồi rửa sạch, để ráo. Nếu dùng nấm to có thể cắt đôi.

Các loại rau ăn kèm bạn nhặt sạch, rửa kỹ với nước muối loãng và để ráo nước.

Bước 2: Hầm nước dùng chay thanh ngọt tự nhiên

Linh hồn của món bún chay Huế chính là nồi nước dùng. Một nồi nước dùng đạt chuẩn phải có vị ngọt thanh tự nhiên từ rau củ, trong và có mùi thơm đặc trưng.

Để tạo mùi thơm cho nước dùng, bạn hãy nướng sơ hành tây, thơm và gừng trên lửa hoặc trong nồi chiên không dầu cho đến khi bề mặt hơi xém vàng và dậy mùi thơm. Việc này giúp khử mùi hăng của hành và làm vị ngọt của thơm trở nên đậm đà hơn.

Tiếp theo, bạn cho tất cả các loại củ quả đã sơ chế (thơm, củ cải, cà rốt, su su, hành tây nướng, gừng nướng) cùng bó sả đập dập và nấm đông cô vào một nồi lớn. Đổ vào khoảng 3-4 lít nước lọc. Bắt đầu hầm ở lửa lớn cho đến khi sôi, sau đó hạ nhỏ lửa, đun liu riu trong ít nhất 60-90 phút. Trong quá trình hầm, bạn nhớ thường xuyên hớt bọt để nước dùng được trong.

Sau khi hầm đủ thời gian, các loại củ quả đã tiết ra hết vị ngọt, bạn vớt bỏ toàn bộ phần xác củ quả và sả cây ra ngoài. Chỉ giữ lại nấm đông cô trong nồi. Nêm nếm nước dùng với một ít muối và đường phèn. Lưu ý chỉ nêm nhạt ở bước này vì chúng ta sẽ còn nêm lại sau khi cho nhân vào.

Bước 3: Chế biến phần nhân và sa tế chay

Trong khi chờ hầm nước dùng, bạn có thể tiến hành làm phần nhân và sa tế. Phần nhân đậm đà và sa tế cay nồng sẽ làm món bún thêm phần hấp dẫn.

Để làm sa tế chay, bạn bắc chảo lên bếp, cho khoảng 3-4 muỗng canh dầu ăn vào. Khi dầu nóng, cho 2 muỗng canh dầu màu điều vào để tạo màu đẹp. Tiếp theo, cho sả băm và ớt băm vào phi thơm ở lửa nhỏ cho đến khi sả vàng giòn và dậy mùi. Nêm vào một chút hạt nêm chay, đường và tắt bếp. Múc sa tế ra một chén riêng.

Để làm nhân xào, bạn sử dụng lại chảo vừa làm sa tế, thêm một chút dầu ăn. Cho phần sả băm còn lại vào phi thơm. Sau đó cho nấm rơm vào xào chín, nêm một ít nước tương và hạt nêm chay. Khi nấm đã thấm gia vị, bạn trút nấm ra đĩa.

Bước 4: Trình bày và thưởng thức tô bún chay Huế

Đây là bước cuối cùng để hoàn thiện món ăn. Bạn đun lại nồi nước dùng cho thật sôi. Nêm nếm lại lần cuối với hạt nêm chay, một chút nước tương và phần sa tế đã làm cho vừa khẩu vị của gia đình. Vị nước dùng phải cân bằng giữa ngọt, mặn và cay nhẹ.

Trụng bún tươi qua nước sôi rồi cho vào tô. Lần lượt xếp lên trên các loại nhân đã chuẩn bị: đậu hũ chiên, chả chay, nấm xào, nấm đông cô, tàu hủ ky chiên. Thêm một ít ngò gai, hành lá cắt nhỏ.

Cuối cùng, chan nước dùng đang sôi sùng sục vào tô. Nước dùng nóng sẽ làm các loại rau thơm dậy mùi, hòa quyện vào nhau.

Khi ăn, bạn dọn kèm đĩa rau sống gồm giá, bắp chuối bào, rau muống chẻ, húng quế. Vắt thêm một miếng chanh để tăng hương vị và thêm sa tế nếu bạn thích ăn cay hơn. Thưởng thức tô bún nóng hổi, bạn sẽ cảm nhận được vị ngọt thanh của nước dùng, vị dai của nấm, vị béo của đậu hũ và hương thơm nồng của sả ớt.

Bí quyết để món bún chay Huế ngon chuẩn vị nhà hàng

Để nâng tầm món bún chay tự nấu tại nhà, bạn có thể tham khảo thêm một vài bí quyết nhỏ từ các đầu bếp chuyên nghiệp.

Cách tạo màu điều đẹp mắt cho nước dùng

Màu sắc của nước dùng bún Huế là một yếu tố rất đặc trưng. Để có màu cam đỏ đẹp mắt một cách tự nhiên, bạn hãy làm dầu màu điều. Đun nóng một ít dầu ăn ở lửa nhỏ, sau đó cho hạt điều màu vào khuấy đều trong khoảng 1-2 phút cho đến khi dầu có màu đỏ cam đẹp. Vớt bỏ hạt và chỉ giữ lại phần dầu.

Khi nồi nước dùng đã gần hoàn thành, bạn cho phần dầu màu điều này vào. Dầu điều không chỉ tạo màu mà còn góp phần tăng thêm hương thơm cho món ăn.

Kỹ thuật nêm nếm nước dùng chay đậm đà

Nước dùng chay thường có vị ngọt thanh, nhưng để đạt được độ đậm đà, cần có sự kết hợp tinh tế của gia vị. Thay vì chỉ dùng đường cát trắng, bạn nên dùng đường phèn. Đường phèn sẽ tạo ra vị ngọt sâu, dịu và thanh hơn.

Một chút nước tương ngon (xì dầu) sẽ giúp nước dùng có vị umami, làm tăng chiều sâu hương vị. Tuy nhiên, bạn chỉ nên cho một lượng vừa phải để không làm át đi vị ngọt tự nhiên của rau củ và không làm sẫm màu nước dùng.

Một số biến tấu sáng tạo cho món bún

Ngoài các nguyên liệu truyền thống, bạn hoàn toàn có thể sáng tạo thêm cho món bún chay của mình. Hãy thử thêm vào nồi nước dùng một vài khúc mía lau để tăng vị ngọt thanh. Hoặc bạn có thể bổ sung thêm các loại nấm khác như nấm kim châm, nấm ngọc châm vào phần nhân để món ăn thêm phong phú.

Một số nơi còn làm thêm “mọc chay” từ đậu hũ, nấm mèo và bột năng, vo viên và luộc chín trong nồi nước dùng. Sự biến tấu này không chỉ làm món ăn thêm ngon miệng mà còn thể hiện sự sáng tạo trong ẩm thực của bạn.

Những câu hỏi thường gặp khi nấu bún chay Huế (FAQ)

Khi bắt tay vào thực hiện cách nấu bún chay kiểu Huế, một số người có thể gặp phải vài thắc mắc nhỏ. Dưới đây là giải đáp cho các câu hỏi phổ biến nhất.

Làm thế nào để nước dùng bún chay được trong?
Để nước dùng trong, bạn cần lưu ý hai điều. Thứ nhất, trong quá trình hầm củ quả, hãy đun ở lửa nhỏ liu riu và thường xuyên hớt bọt nổi lên trên bề mặt. Thứ hai, không nên đậy nắp nồi hoàn toàn trong khi hầm, điều này sẽ giúp nước dùng không bị đục.

Có thể thay thế các loại rau củ hầm nước dùng không?
Bạn hoàn toàn có thể thay thế hoặc gia giảm các loại rau củ tùy theo sở thích và sự sẵn có. Tuy nhiên, củ cải trắng, cà rốt và thơm là ba nguyên liệu cốt lõi tạo nên vị ngọt đặc trưng, bạn nên giữ lại chúng. Bạn có thể thêm bắp Mỹ, su hào hoặc lê để tăng thêm vị ngọt tự nhiên.

Bảo quản nước dùng và các loại nhân chưa dùng hết như thế nào?
Nếu bạn nấu nhiều và dùng không hết, hãy để nước dùng và các loại nhân thật nguội. Sau đó cho vào các hộp đựng thực phẩm riêng biệt, đậy kín nắp và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh. Nước dùng có thể bảo quản được 2-3 ngày, còn các loại nhân thì nên dùng trong vòng 1-2 ngày để đảm bảo độ tươi ngon. Khi ăn, bạn chỉ cần đun sôi lại là được. Để tìm hiểu thêm nhiều công thức nấu ăn ngon và mẹo vặt nhà bếp hữu ích khác, bạn có thể ghé thăm trang web cholaithieu.com.

Với những hướng dẫn chi tiết và các mẹo nhỏ được chia sẻ trong bài viết, hy vọng bạn đã tự tin hơn để thực hiện cách nấu bún chay kiểu Huế ngay tại gian bếp của mình. Đây không chỉ là một món ăn ngon, bổ dưỡng mà còn là cách để bạn thể hiện sự quan tâm, chăm sóc cho những người thân yêu trong gia đình qua từng bữa ăn. Chúc bạn thành công và có những bữa ăn chay thật ngon miệng.