Cách nấu dầu gấc cho bé ăn dặm nguyên chất tại nhà

Dầu gấc là một trong những loại “siêu thực phẩm” được nhiều mẹ tin dùng trong hành trình ăn dặm của con. Tuy nhiên, việc tìm mua dầu gấc nguyên chất, an toàn trên thị trường đôi khi khiến nhiều phụ huynh băn khoăn. Bài viết này sẽ hướng dẫn chi tiết cách nấu dầu gấc cho bé ngay tại nhà, đảm bảo vệ sinh, giữ trọn vẹn dưỡng chất và giúp mẹ an tâm tuyệt đối khi bổ sung vào khẩu phần ăn của con.

Nội Dung Bài Viết

Tóm tắt các bước nấu dầu gấc cho bé

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Món Khâu Nhục Chuẩn Vị Lạng Sơn?

Chọn gấc: Lựa chọn những quả gấc chín đỏ, tròn đều, gai nở, cuống còn tươi xanh để đảm bảo chất lượng dầu tốt nhất.
Sơ chế: Bổ đôi quả gấc, dùng thìa nạo lấy toàn bộ phần ruột đỏ và hạt. Tách riêng phần màng đỏ bám quanh hạt.
Chuẩn bị dầu nền: Sử dụng các loại dầu thực vật an toàn cho bé như dầu dừa, dầu oliu, hoặc dầu đậu nành.
Chưng cất: Cho màng gấc đã tách và dầu nền vào nồi. Đun cách thủy hoặc đun trực tiếp với lửa siêu nhỏ cho đến khi màng gấc teo lại.
Lọc và bảo quản: Để nguội, dùng rây hoặc vải sạch lọc bỏ bã, chỉ giữ lại phần dầu gấc màu đỏ cam trong vắt. Bảo quản trong lọ thủy tinh tối màu và để ở nơi thoáng mát.

Tại sao mẹ nên tự nấu dầu gấc cho bé tại nhà?

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Mì Ý Cho Bé 1 Tuổi Đơn Giản, Đủ Chất

Trong giai đoạn ăn dặm, hệ tiêu hóa của trẻ còn non nớt và nhạy cảm. Việc tự tay chuẩn bị thực phẩm cho con, bao gồm cả dầu ăn, mang lại nhiều lợi ích không thể phủ nhận. Tự thực hiện cách nấu dầu gấc cho bé tại nhà không chỉ là một trải nghiệm thú vị mà còn là cách tốt nhất để đảm bảo con nhận được nguồn dinh dưỡng tinh khiết.

Thứ nhất, mẹ có thể kiểm soát hoàn toàn chất lượng nguyên liệu. Từ việc chọn những quả gấc chín cây, không hóa chất bảo quản cho đến việc sử dụng loại dầu nền phù hợp và an toàn nhất cho sức khỏe của bé. Điều này giúp loại bỏ hoàn toàn nguy cơ con tiếp xúc với các chất phụ gia, chất bảo quản hay dầu không rõ nguồn gốc có trong các sản phẩm công nghiệp.

Thứ hai, dầu gấc tự làm giữ được hàm lượng dưỡng chất cao nhất. Các vitamin quý giá như Vitamin A, Vitamin E và đặc biệt là Lycopene, Beta-carotene rất nhạy cảm với nhiệt độ và quá trình xử lý công nghiệp. Khi tự nấu tại nhà với phương pháp đun cách thủy hoặc lửa nhỏ, mẹ có thể bảo toàn tối đa các vi chất này, giúp con hấp thụ trọn vẹn lợi ích từ quả gấc.

Cuối cùng, việc này giúp tiết kiệm chi phí đáng kể. So với việc mua dầu gấc nguyên chất đóng chai sẵn, việc mua gấc tươi và tự nấu sẽ kinh tế hơn rất nhiều, đặc biệt khi mẹ có thể tận dụng phần thịt gấc vàng để chế biến các món ăn khác cho gia đình. Đây là một giải pháp vừa an toàn, vừa bổ dưỡng lại vô cùng kinh tế.

Chuẩn bị nguyên liệu và dụng cụ cần thiết

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Hủ Tiếu Cá Ngọt Thanh, Không Tanh Tại Nhà?

Để quá trình nấu dầu gấc diễn ra suôn sẻ, việc chuẩn bị đầy đủ nguyên liệu và dụng cụ là bước đầu tiên và quan trọng nhất. Một sự chuẩn bị kỹ lưỡng sẽ giúp mẹ tiết kiệm thời gian và đảm bảo chất lượng thành phẩm cuối cùng.

Cách chọn gấc tươi ngon để nấu dầu

Chất lượng của dầu gấc phụ thuộc rất lớn vào chất lượng của quả gấc. Một quả gấc ngon sẽ cho ra loại dầu có màu sắc đẹp mắt, hương thơm đặc trưng và hàm lượng dinh dưỡng cao. Mẹ nên chọn những quả gấc có đặc điểm sau:

Hình dáng: Quả tròn đều, cầm chắc tay.
Vỏ ngoài: Vỏ có màu đỏ cam tươi tắn, các gai trên vỏ nở đều, không bị dập nát hay có đốm thâm đen.
Cuống quả: Cuống phải còn tươi xanh, dính chặt vào quả. Đây là dấu hiệu cho thấy gấc mới được thu hoạch.
Trọng lượng: Nên chọn quả nặng tay so với kích thước, điều này cho thấy ruột gấc bên trong dày và mọng.

Tránh mua những quả gấc bị mềm nhũn, vỏ có màu thâm sạm hoặc cuống đã khô héo, vì đây là những quả đã để lâu, chất lượng dinh dưỡng đã giảm sút và có thể bị hỏng bên trong.

Chọn loại dầu nền nào phù hợp cho bé?

Dầu nền đóng vai trò là dung môi để chiết xuất các dưỡng chất tan trong dầu từ màng gấc. Việc chọn dầu nền an toàn cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ là vô cùng quan trọng. Dưới đây là một vài gợi ý:

Dầu dừa: Đây là lựa chọn phổ biến nhất vì có hương thơm nhẹ, chịu được nhiệt độ cao và có nhiều lợi ích cho hệ tiêu hóa của bé. Mẹ nên chọn loại dầu dừa tinh khiết, ép lạnh.
Dầu ô liu Extra Virgin: Giàu chất béo không bão hòa đơn và chất chống oxy hóa. Tuy nhiên, loại dầu này không nên đun ở nhiệt độ quá cao. Nếu dùng dầu ô liu, phương pháp chưng cách thủy là lý tưởng nhất.
Dầu đậu nành hoặc dầu hướng dương: Đây là những loại dầu ăn thông dụng, dễ mua và có giá thành hợp lý. Mẹ nên chọn sản phẩm từ các thương hiệu uy tín, dành riêng cho trẻ em.

Dụng cụ cần có

Quá trình nấu dầu gấc không đòi hỏi các dụng cụ phức tạp. Hầu hết đều là những vật dụng quen thuộc trong căn bếp của mọi gia đình:

Dao, thớt, thìa.
Bát tô lớn để đựng ruột gấc.
Máy xay sinh tố (không bắt buộc, có thể dằm bằng tay).
Chảo chống dính sâu lòng hoặc nồi nhỏ.
Một nồi lớn hơn để chưng cách thủy (nếu chọn phương pháp này).
Rây lọc mắt nhỏ hoặc một miếng vải xô sạch của bé.
Lọ thủy tinh tối màu có nắp đậy kín để bảo quản dầu.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu dầu gấc cho bé tại nhà

Sau khi đã chuẩn bị đầy đủ, chúng ta hãy cùng bắt tay vào thực hiện cách làm dầu gấc cho bé theo từng bước cụ thể. Có hai phương pháp chính mà các mẹ thường áp dụng là nấu cách thủy và nấu trực tiếp.

Bước 1: Sơ chế gấc

Đầu tiên, mẹ rửa sạch quả gấc dưới vòi nước để loại bỏ bụi bẩn bên ngoài vỏ. Dùng dao bổ đôi quả gấc.

Tiếp theo, dùng một chiếc thìa lớn, nạo toàn bộ phần ruột đỏ bên trong ra một chiếc bát tô. Phần thịt gấc màu vàng dính ở vỏ, mẹ có thể nạo riêng để nấu xôi hoặc làm bánh, rất ngon và bổ dưỡng.

Công đoạn quan trọng nhất là tách phần màng đỏ ra khỏi hạt gấc. Mẹ có thể đeo bao tay nilon để giữ vệ sinh và tránh tay bị nhuộm màu. Dùng dao nhỏ hoặc đầu ngón tay nhẹ nhàng bóc lớp màng màu đỏ son bao quanh hạt. Phần màng này chính là nơi chứa nhiều dưỡng chất nhất, quyết định màu sắc và chất lượng của dầu. Phần hạt đen sau khi tách có thể đem phơi khô để dùng cho các mục đích khác.

Bước 2: Xay hoặc dằm nhuyễn màng gấc

Để quá trình chiết xuất dầu diễn ra hiệu quả hơn, mẹ nên làm nhuyễn phần màng gấc. Có thể cho màng gấc vào máy xay sinh tố xay trong vài giây. Nếu không có máy xay, mẹ chỉ cần dùng thìa hoặc chày dằm nát phần màng gấc này là được.

Bước 3: Tiến hành chưng cất dầu gấc

Đây là công đoạn quyết định. cholaithieu.com sẽ giới thiệu hai phương pháp phổ biến, mỗi phương pháp có ưu và nhược điểm riêng.

Phương pháp 1: Nấu cách thủy (An toàn, giữ trọn dưỡng chất)

Đây là phương pháp được khuyến khích nhất khi làm dầu gấc cho bé vì nhiệt độ được kiểm soát tốt, giúp bảo vệ các vitamin nhạy cảm.

Cho toàn bộ phần màng gấc đã làm nhuyễn vào một chiếc bát sứ hoặc thủy tinh chịu nhiệt.
Đổ dầu nền đã chuẩn bị vào bát, sao cho dầu ngập hoàn toàn phần gấc. Tỷ lệ tham khảo là 1 phần gấc : 2 phần dầu.
Đặt bát gấc vào một chiếc nồi lớn hơn. Đổ nước vào nồi sao cho mực nước cao khoảng 1/2 chiều cao của bát.
Bắc nồi lên bếp, đun sôi rồi hạ lửa ở mức nhỏ nhất, chỉ để nước sôi liu riu. Đậy vung nồi và chưng trong khoảng 30-40 phút.
Trong quá trình chưng, thỉnh thoảng mẹ dùng đũa khuấy đều để dưỡng chất từ gấc tiết ra dầu được tối đa. Khi thấy phần bã gấc teo lại và dầu có màu đỏ cam đậm là được.

Phương pháp 2: Nấu trực tiếp trên chảo (Nhanh hơn nhưng cần cẩn thận)

Phương pháp này nhanh hơn nhưng đòi hỏi sự cẩn thận để tránh làm cháy dầu và mất chất.

Bắc một chiếc chảo chống dính sâu lòng lên bếp.
Cho dầu nền và phần màng gấc đã làm nhuyễn vào chảo.
Bật bếp ở mức lửa nhỏ nhất có thể. Đây là yếu tố then chốt. Nhiệt độ cao sẽ phá hủy Beta-carotene và Lycopene.
Dùng đũa khuấy đều và liên tục. Quá trình này kéo dài khoảng 20-25 phút.
Khi quan sát thấy phần bã gấc săn lại, teo tóp và dầu chuyển sang màu đỏ cam đẹp mắt, có mùi thơm đặc trưng thì tắt bếp. Tuyệt đối không đun đến khi bã gấc chuyển sang màu nâu hoặc cháy khét.

Bước 4: Lọc và thu thành phẩm

Sau khi nấu xong, mẹ bắc nồi hoặc chảo ra khỏi bếp và để cho hỗn hợp dầu gấc nguội hoàn toàn. Việc này giúp quá trình lọc dễ dàng hơn và tránh bị bỏng.

Chuẩn bị một chiếc bát sạch, đặt rây lọc lên trên. Lót thêm một lớp vải xô sạch để tăng hiệu quả lọc. Đổ từ từ hỗn hợp dầu gấc qua rây. Dùng thìa ép nhẹ lên phần bã để thu được hết lượng dầu.

Phần dầu thu được sẽ có màu đỏ cam hoặc đỏ tươi, trong vắt và không lẫn cặn. Bã gấc sau khi lọc có thể bỏ đi.

Dầu gấc thành phẩm đạt chuẩn trông như thế nào?

Dầu gấc tự làm đạt chất lượng sẽ có những đặc điểm dễ nhận biết. Về màu sắc, dầu có màu đỏ cam tươi sáng, trong và không bị vẩn đục. Khi để lắng, không có cặn đen ở dưới đáy. Về mùi hương, dầu có mùi thơm dịu nhẹ đặc trưng của gấc chín, không có mùi hăng hay mùi khét của dầu bị cháy. Khi nếm thử một chút, dầu có vị béo nhẹ, không bị gắt.

Cách bảo quản và sử dụng dầu gấc cho bé ăn dặm

Bảo quản đúng cách sẽ giúp dầu gấc giữ được chất lượng và sử dụng được lâu dài. Mẹ nên rót dầu vào các lọ thủy tinh tối màu (màu nâu hoặc xanh) và đậy nắp thật kín. Ánh sáng mặt trời có thể làm oxy hóa và giảm chất lượng của dầu.

Để dầu ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp và những nơi có nhiệt độ cao như gần bếp nấu. Mẹ cũng có thể bảo quản dầu trong ngăn mát tủ lạnh để kéo dài thời gian sử dụng lên đến 6 tháng hoặc 1 năm. Nếu bảo quản ở nhiệt độ phòng, nên sử dụng trong vòng 3 tháng.

Khi cho bé ăn, mẹ chỉ nên thêm dầu gấc vào cháo, súp hoặc bột của con sau khi đã nấu chín và tắt bếp. Nhiệt độ cao khi nấu nướng có thể làm mất đi các dưỡng chất quý giá. Liều lượng hợp lý cho bé ăn dặm là khoảng 1/4 đến 1/2 thìa cà phê (tương đương 2.5 – 5ml) mỗi ngày, không nên dùng quá nhiều để tránh tình trạng vàng da do thừa Vitamin A.

Những lưu ý quan trọng khi nấu và dùng dầu gấc cho trẻ

Để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho bé, mẹ cần ghi nhớ một vài lưu ý quan trọng. Luôn đảm bảo vệ sinh trong suốt quá trình thực hiện, từ khâu rửa tay, sơ chế nguyên liệu đến tiệt trùng dụng cụ chứa đựng.

Không nên cho bé sử dụng dầu gấc liên tục trong thời gian dài. Mẹ có thể cho con dùng theo đợt, ví dụ dùng 2 tuần rồi nghỉ 1 tuần, sau đó dùng lại. Điều này giúp cơ thể bé có thời gian hấp thụ và chuyển hóa hết lượng Beta-carotene nạp vào.

Nếu bé đang được bổ sung Vitamin A tổng hợp hoặc ăn nhiều thực phẩm giàu Vitamin A khác như cà rốt, bí đỏ, khoai lang, mẹ nên giảm liều lượng dầu gấc để tránh nguy cơ thừa Vitamin A. Khi có bất kỳ thắc mắc nào về dinh dưỡng cho con, cách tốt nhất là tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng.

Tóm lại, việc tự tay thực hiện cách nấu dầu gấc cho bé không hề phức tạp. Chỉ với vài bước đơn giản, mẹ đã có ngay một lọ dầu gấc nguyên chất, giàu dinh dưỡng và tuyệt đối an toàn cho bé yêu trong giai đoạn ăn dặm quan trọng. Chúc các mẹ thành công và bé yêu luôn khỏe mạnh