Cách nấu bánh canh bột xắt dai ngon chuẩn vị tại nhà?

Bánh canh bột xắt là món ăn dân dã, quen thuộc với sợi bánh dẻo dai làm thủ công và nước dùng đậm đà, nóng hổi. Nhiều người yêu thích hương vị mộc mạc này nhưng lại e ngại công đoạn nhồi và xắt bột có phần phức tạp. Tuy nhiên, việc tự tay thực hiện món ăn này không hề khó như bạn tưởng. Bài viết này sẽ hướng dẫn chi tiết cách nấu bánh canh bột xắt tại nhà, từ khâu trộn bột sao cho dẻo mịn đến bí quyết nêm nếm nước dùng chuẩn vị, đảm bảo ai cũng có thể thành công.

Tóm tắt các bước nấu bánh canh bột xắt

1. Trộn và nhồi bột: Kết hợp bột gạo và bột năng, từ từ thêm nước sôi và nhồi đến khi khối bột dẻo mịn, không dính tay. Sau đó, ủ bột trong khoảng 30 phút.
2. Sơ chế nguyên liệu: Rửa sạch và sơ chế xương heo để hầm nước dùng. Chuẩn bị các loại topping ăn kèm như tôm, chả cá, nấm hoặc nguyên liệu chay.
3. Nấu nước dùng: Hầm xương heo với lửa nhỏ để lấy nước ngọt tự nhiên. Nêm nếm gia vị cơ bản cho vừa ăn và giữ cho nước dùng luôn trong.
4. Cán và xắt bột: Lấy khối bột đã ủ ra, cán thành lớp mỏng vừa phải rồi dùng dao sắc cắt thành từng sợi bánh canh có độ dày đồng đều.
5. Hoàn thành: Cho sợi bánh canh đã xắt vào nồi nước dùng đang sôi, nấu đến khi sợi bánh nổi lên. Thêm topping đã chuẩn bị, nêm nếm lại lần cuối, thêm hành ngò và thưởng thức nóng.

Nguồn gốc và đặc trưng của món bánh canh bột xắt

Bánh canh là một món ăn vô cùng phổ biến trong ẩm thực Việt Nam, đặc biệt là ở các tỉnh miền Trung và miền Nam. Tên gọi “bánh canh” xuất phát từ chính hình thức của món ăn: sợi bánh được làm từ bột, cắt ra và nấu trong nồi nước dùng như cách người ta nấu “canh”. Điểm độc đáo làm nên sự khác biệt của bánh canh bột xắt chính là công đoạn làm sợi bánh hoàn toàn thủ công.

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Cà Tím Với Đậu Ngon Chuẩn Vị Không Bị Thâm?

Không giống như các loại bún, phở được sản xuất bằng máy móc, sợi bánh canh bột xắt được người nấu tự tay nhào nặn từ bột gạo, sau đó cán mỏng và dùng dao “xắt” thành từng sợi. Chính vì công đoạn này, sợi bánh thường không đều tăm tắp một cách công nghiệp, mà mang vẻ mộc mạc, có sợi to, sợi nhỏ, tạo nên một kết cấu rất riêng khi thưởng thức. Sợi bánh sau khi luộc chín có độ dai mềm, hòa quyện với nước dùng sền sệt do chính tinh bột từ sợi bánh tiết ra, tạo nên một hương vị đậm đà khó quên.

Món ăn này có nhiều biến thể tùy theo vùng miền, từ bánh canh bột xắt nấu với cá lóc ở miền Trung, bánh canh giò heo ở Sài Gòn, cho đến phiên bản chay thanh đạm với nước cốt dừa và nấm. Dù ở phiên bản nào, linh hồn của món ăn vẫn nằm ở sợi bánh tươi được làm tại chỗ, mang đến trải nghiệm ẩm thực chân thật và ấm cúng.

Bí quyết chọn nguyên liệu tươi ngon

Chất lượng của tô bánh canh phụ thuộc rất nhiều vào độ tươi ngon của nguyên liệu. Một sự chuẩn bị kỹ lưỡng ở khâu này sẽ quyết định đến 70% sự thành công của món ăn.

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Rong Biển Với Tôm Ngon Đúng Vị?

Đối với sợi bánh canh

Thành phần chính làm nên sợi bánh canh dai ngon là sự kết hợp giữa bột gạo và bột năng. Việc lựa chọn và pha trộn đúng tỷ lệ là vô cùng quan trọng.

• Bột gạo: Nên chọn loại bột gạo tẻ mịn, có màu trắng tinh và không bị ẩm mốc hay có mùi lạ. Bột gạo ngon sẽ giúp sợi bánh có độ mềm và thơm mùi gạo đặc trưng.
• Bột năng: Bột năng (hay bột lọc) là thành phần không thể thiếu để tạo độ dai và trong cho sợi bánh. Hãy chọn loại bột năng khô ráo, tơi và không bị vón cục. Sự kết hợp giữa bột gạo và bột năng sẽ tạo ra sợi bánh vừa mềm vừa dai, không bị bở nát khi nấu.

Đối với nước dùng và topping

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Bầu Với Trứng Vịt Lộn Ngon Ngọt Tại Nhà

Nước dùng là linh hồn thứ hai của món ăn. Để có nồi nước dùng ngọt thanh, trong vắt, bạn cần chú ý chọn xương heo. Nên chọn phần xương ống hoặc xương sườn non có cả nạc và mỡ để nước dùng vừa ngọt từ xương, vừa có độ béo nhẹ. Xương phải có màu hồng tươi, không có mùi hôi và không bị tái.

Các loại topping đi kèm như tôm, chả cá, thịt heo cũng cần được lựa chọn cẩn thận. Tôm nên chọn con còn tươi, vỏ cứng và trong. Chả cá nên mua ở những nơi uy tín để đảm bảo chất lượng và vệ sinh.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu bánh canh bột xắt

Dưới đây là công thức bánh canh bột xắt phiên bản truyền thống với nước dùng xương heo và tôm thịt, một trong những cách nấu phổ biến và được yêu thích nhất.

Bước 1: Trộn và nhồi bột

Đây là công đoạn quan trọng nhất để có được sợi bánh canh ngon. Bạn cần chuẩn bị một chiếc thau lớn, cho vào 200g bột gạo và 50g bột năng, thêm 1/2 muỗng cà phê muối rồi trộn đều.

Từ từ rót khoảng 200ml nước thật sôi vào hỗn hợp bột, dùng đũa hoặc vá khuấy nhanh tay để bột không bị vón cục. Khi bột đã kết dính và nguội bớt, bạn dùng tay nhồi trực tiếp trong thau. Nhồi đều tay cho đến khi khối bột trở nên dẻo, mịn, đàn hồi và không còn dính tay. Quá trình này mất khoảng 15-20 phút. Sau đó, bọc kín khối bột bằng màng bọc thực phẩm và để bột nghỉ ít nhất 30 phút. Việc để bột nghỉ giúp gluten phát triển, làm cho sợi bánh khi nấu sẽ dai và ngon hơn.

Bước 2: Sơ chế nguyên liệu

Trong thời gian chờ bột nghỉ, bạn tiến hành sơ chế các nguyên liệu khác. Xương heo mua về rửa sạch với muối, sau đó chần sơ qua nước sôi khoảng 2-3 phút để loại bỏ tạp chất và mùi hôi, rồi vớt ra rửa lại lần nữa với nước lạnh.

Tôm tươi rửa sạch, bóc vỏ, bỏ đầu và chỉ đen trên lưng. Bạn có thể giữ lại phần đầu tôm để rang sơ với dầu điều, sau đó cho vào túi lọc và hầm cùng xương để nước dùng có màu đẹp và vị ngọt hơn. Thịt nạc dăm hoặc ba rọi rửa sạch, cắt lát mỏng vừa ăn. Chả cá chiên cắt thành miếng vừa ăn. Hành lá, ngò rí rửa sạch, thái nhỏ.

Bước 3: Hầm xương nấu nước dùng

Cho xương heo đã sơ chế vào nồi lớn cùng khoảng 2 lít nước. Thêm vào một củ hành tím nướng sơ và một ít muối. Hầm xương trên lửa nhỏ trong khoảng 1-1.5 tiếng để xương tiết ra hết chất ngọt.

Trong quá trình hầm, hãy thường xuyên vớt bọt để nước dùng được trong. Sau khi hầm đủ thời gian, bạn nêm nếm gia vị gồm hạt nêm, đường, nước mắm cho vừa khẩu vị. Nước dùng ngon là khi có vị ngọt thanh tự nhiên từ xương, không phải vị ngọt gắt của đường hay bột ngọt.

Bước 4: Cán và xắt bột

Sau khi bột đã nghỉ đủ thời gian, bạn lấy khối bột ra, rắc một lớp bột năng mỏng lên mặt thớt hoặc mặt phẳng sạch để chống dính. Chia khối bột thành những phần nhỏ để dễ cán hơn.

Dùng cây cán bột cán từng phần bột thành một lớp mỏng có độ dày khoảng 0.3 – 0.5 cm. Sau đó, dùng dao sắc cắt bột thành những sợi dài có chiều ngang khoảng 0.5 cm. Bạn không cần phải cắt quá đều tay, chính sự không đồng đều này tạo nên nét đặc trưng của bánh canh bột xắt. Sau khi cắt xong, rắc thêm một ít bột năng áo bên ngoài để các sợi bánh không dính vào nhau.

Bước 5: Nấu bánh canh và hoàn thành

Khi nước dùng đã sôi trở lại, bạn cho từng vắt bánh canh đã xắt vào nồi. Dùng đũa khuấy nhẹ để các sợi bánh không bị dính vào đáy nồi. Nấu cho đến khi sợi bánh nổi lên trên mặt nước, chuyển sang màu trắng trong là bánh đã chín.

Tiếp theo, bạn cho phần tôm và thịt đã chuẩn bị vào nấu cùng. Khi tôm chuyển sang màu đỏ và thịt chín tới, bạn cho chả cá vào. Nêm nếm lại gia vị một lần nữa cho thật vừa miệng. Cuối cùng, múc bánh canh ra tô, thêm hành lá, ngò rí, một ít tiêu xay và vài lát ớt là có thể thưởng thức.

Mẹo hay giúp món bánh canh bột xắt ngon hơn

Để nâng tầm món ăn này, một vài mẹo nhỏ từ những người nấu ăn chuyên nghiệp có thể tạo ra sự khác biệt lớn.

• Để sợi bánh dai hơn: Khi nhồi bột, bạn có thể thêm một muỗng canh dầu ăn vào hỗn hợp. Dầu ăn không chỉ giúp bột không dính tay mà còn làm cho sợi bánh canh sau khi luộc có độ bóng và dai hơn.
• Để nước dùng trong và thơm: Nướng một củ hành tím hoặc vài củ hành khô cho thơm rồi cho vào nồi nước hầm xương. Hành nướng sẽ khử mùi hôi của xương hiệu quả và giúp nước dùng có mùi thơm rất đặc trưng.
• Tạo màu sắc hấp dẫn: Để nước dùng có màu vàng cam đẹp mắt, bạn có thể phi một ít hạt điều màu với dầu ăn, sau đó lọc lấy phần dầu và cho vào nồi nước dùng.

Cách làm bánh canh bột xắt chay thanh đạm

Đối với những ngày ăn chay hoặc muốn thay đổi khẩu vị, phiên bản bánh canh bột xắt chay với nước cốt dừa cũng là một lựa chọn tuyệt vời. Cách làm sợi bánh vẫn tương tự như trên. Điểm khác biệt nằm ở phần nước dùng và topping.

Thay vì hầm xương, bạn sẽ nấu nước dùng từ các loại rau củ như củ cải trắng, cà rốt, su su để lấy vị ngọt tự nhiên. Topping chay có thể là nấm rơm, nấm đông cô, đậu hũ chiên, và sườn non chay. Đặc biệt, nước dùng sẽ được thêm nước cốt dừa để tạo độ béo ngậy, thơm lừng đặc trưng. Phần nấm và sườn non chay nên được xào sơ với gia vị trước khi cho vào nồi nước dùng để thấm vị hơn. Đây là một biến thể đầy sáng tạo và ngon miệng của món ăn truyền thống.

Cách bảo quản bánh canh nếu dùng không hết

Nếu bạn làm dư sợi bánh canh tươi, đừng lo lắng. Bạn có thể áo một lớp bột năng mỏng quanh sợi bánh, sau đó cho vào hộp kín hoặc túi zip và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh trong khoảng 1-2 ngày. Khi muốn ăn, bạn chỉ cần lấy ra và luộc trực tiếp trong nước sôi.

Đối với phần nước dùng, bạn có thể để nguội hoàn toàn, sau đó cho vào hộp đậy kín và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh được 2-3 ngày hoặc trong ngăn đông được vài tuần. Khi ăn, chỉ cần rã đông và đun sôi lại là được.

Một số câu hỏi thường gặp

• Tại sao sợi bánh canh của tôi bị bở?
  Sợi bánh bị bở có thể do hai nguyên nhân chính: tỷ lệ bột chưa chuẩn (quá nhiều bột gạo, ít bột năng) hoặc bạn đã nhồi bột chưa đủ kỹ, chưa để bột nghỉ đủ thời gian.

• Có thể dùng bột làm sẵn không?
  Hoàn toàn có thể. Để tiết kiệm thời gian, bạn có thể mua các loại bột làm bánh canh pha sẵn tại các siêu thị. Tuy nhiên, hương vị và kết cấu của sợi bánh làm từ bột tươi tự nhồi vẫn luôn có sự khác biệt và ngon hơn hẳn.

• Làm sao để nước dùng không bị đục khi cho bánh canh vào?
  Khi cho sợi bánh canh tươi vào nấu, một lượng tinh bột sẽ hòa tan vào nước dùng, tạo độ sệt tự nhiên. Đây là đặc trưng của món ăn. Nếu bạn muốn nước dùng trong hơn, bạn có thể luộc sơ sợi bánh canh ở một nồi nước sôi khác trước khi cho vào nồi nước dùng chính.

Qua những chia sẻ chi tiết trên từ cholaithieu.com, hy vọng bạn đã nắm vững cách nấu bánh canh bột xắt thơm ngon, chuẩn vị ngay tại gian bếp của mình. Đừng ngần ngại thử sức với công đoạn nhồi bột thủ công, bởi chính điều đó tạo nên linh hồn cho món ăn dân dã này. Chúc bạn và gia đình có những bữa ăn ấm cúng và ngon miệng