Cách nấu bún thang Hà Nội ngon đúng điệu?

Bún thang là một trong những tinh hoa của ẩm thực Hà thành, một món ăn cầu kỳ từ khâu chuẩn bị đến cách thưởng thức. Nhiều người e ngại vì sự phức tạp của nó, tuy nhiên, với cách nấu bún thang Hà Nội chi tiết và đầy đủ mẹo vặt được chia sẻ ngay sau đây, bạn hoàn toàn có thể tự tay chuẩn bị một tô bún chuẩn vị, đậm đà và đẹp mắt ngay tại gian bếp của gia đình mình.

Nội Dung Bài Viết

Tóm tắt các bước làm bún thang

Ninh nước dùng: Hầm xương heo và gà cùng tôm khô, hành nướng để lấy nước dùng trong, ngọt thanh tự nhiên. Đây là linh hồn của món ăn.
Chuẩn bị nhân (topping): Sơ chế và chế biến các nguyên liệu ăn kèm bao gồm thịt gà xé, trứng tráng thái sợi, giò lụa thái chỉ, tôm khô rang bông và củ cải khô dầm chua ngọt.
Trình bày và thưởng thức: Sắp xếp bún và các loại nhân vào tô một cách nghệ thuật, chan nước dùng nóng hổi và ăn kèm mắm tôm, chanh ớt để trọn vẹn hương vị.

Bún thang là gì? Nét tinh hoa ẩm thực Hà thành

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Gạo Lứt Huyết Rồng Dẻo Ngon Không Bị Khô?

Bún thang không chỉ là một món ăn, nó là một tác phẩm nghệ thuật ẩm thực, phản ánh sự tinh tế, khéo léo và cầu kỳ của người Tràng An xưa. Món ăn là sự kết hợp hài hòa của hơn 20 loại nguyên liệu khác nhau, từ màu sắc đến hương vị, tạo nên một tổng thể vô cùng hấp dẫn.

Trước đây, bún thang thường chỉ xuất hiện trong những mâm cỗ ngày Tết, là cách những người phụ nữ Hà Nội xưa tận dụng các món ăn còn lại sau Tết để tạo nên một món mới đặc sắc. Ngày nay, bún thang đã trở thành một món ăn quen thuộc, một đặc sản mà bất kỳ ai đến với Hà Nội cũng muốn một lần thưởng thức.

Sự đặc biệt của bún thang nằm ở chỗ mọi nguyên liệu từ trứng, giò, gà… đều được thái thành những sợi mỏng, đều tăm tắp. Khi sắp xếp vào tô, chúng tạo thành một bức tranh đa sắc màu, tựa như một bông hoa đang khoe sắc, vô cùng bắt mắt và tinh tế.

Nguồn gốc và ý nghĩa tên gọi “Thang”

Có nhiều giả thuyết thú vị xoay quanh tên gọi “bún thang”. Giả thuyết phổ biến nhất cho rằng, từ “thang” ở đây có nghĩa là một thang thuốc Bắc. Nhìn vào bát bún với đủ loại nguyên liệu được sắp xếp tỉ mỉ, người ta liên tưởng đến cách các vị thầy thuốc bốc các vị thuốc trong một thang thuốc.

Một giả thuyết khác lại cho rằng, “thang” (湯) trong tiếng Hán có nghĩa là “canh”. Bún thang có thể bắt nguồn từ món “canh thượng thang” của người Hà Nội xưa. Dù hiểu theo cách nào, tên gọi này cũng gợi lên sự cầu kỳ, tỉ mỉ và giá trị dinh dưỡng của món ăn.

Chuẩn bị nguyên liệu nấu bún thang chuẩn vị

Để có một nồi bún thang ngon đúng điệu, khâu lựa chọn và chuẩn bị nguyên liệu là vô cùng quan trọng. Mỗi thành phần đều góp một hương vị riêng, không thể thiếu để tạo nên sự hài hòa trọn vẹn.

Đối với nước dùng trong ngọt

Gà ta: 1 con khoảng 1.5kg (Nên chọn gà mái tơ hoặc gà ri để thịt ngọt, da vàng óng và không bị bở).
Xương ống heo: 1.5kg (Chọn xương có nhiều tủy để nước dùng ngọt sâu).
Tôm khô: 50g (Chọn loại tôm nõn to, màu đỏ tự nhiên, có mùi thơm đặc trưng).
Hành tây: 2 củ.
Hành tím: 5 củ.
Nấm hương khô: 20 cái.
Gia vị: Muối, đường, nước mắm ngon.

Đối với các loại nhân (topping)

Có thể bạn quan tâm: Gợi Ý Cách Nấu Các Món Chay Đãi Tiệc Ngon Và Sang Trọng

Giò lụa: 300g (Chọn loại giò lụa ngon, thơm mùi lá chuối, không có hàn the).
Trứng gà ta: 3 quả (Trứng gà ta sẽ cho màu vàng đẹp và thơm hơn).
Củ cải khô: 50g.
Rau răm, hành lá: Mỗi thứ một ít.
Gừng: 10g.

Gia vị ăn kèm

Bún tươi: 1kg (Chọn loại bún sợi nhỏ).
Mắm tôm: Loại ngon, đã được chưng chín.
Chanh, ớt hiểm.
Giấm, dầu ăn.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu bún thang Hà Nội

Công thức bún thang đòi hỏi sự kiên nhẫn và tỉ mỉ trong từng công đoạn. Hãy làm theo từng bước dưới đây để đảm bảo thành phẩm hoàn hảo nhất.

Bước 1: Kỹ thuật ninh nước dùng trong và ngọt thanh

Đây là bước quan trọng nhất quyết định đến 70% sự thành công của món ăn. Một nồi nước dùng đạt chuẩn phải trong veo, có vị ngọt thanh tự nhiên từ xương và tôm, thoảng hương thơm của nấm và hành nướng.

Đầu tiên, xương heo mua về rửa sạch với muối, sau đó chần qua nước sôi trong khoảng 3 phút để loại bỏ hoàn toàn tạp chất và mùi hôi. Vớt xương ra rửa lại thật kỹ dưới vòi nước lạnh. Gà ta cũng rửa sạch với muối, đặc biệt làm sạch phần phao câu và máu đông bên trong để nước dùng không bị tanh.

Cho xương heo, gà, 2/3 lượng tôm khô đã rửa sạch, hành tây, hành tím và nấm hương vào một nồi lớn cùng 4.5 lít nước lạnh. Bắc lên bếp đun ở lửa lớn. Khi nước sôi bùng, hạ ngay xuống mức lửa nhỏ nhất, chỉ để nồi nước sôi lăn tăn. Trong quá trình ninh, bạn phải thường xuyên dùng muôi hớt sạch bọt nổi lên. Đây là bí quyết để nước dùng trong vắt.

Ninh khoảng 45 phút, khi gà vừa chín tới, hãy vớt gà ra ngay và ngâm vào một thau nước đá lạnh. Việc “sốc nhiệt” này sẽ giúp da gà giòn, thịt săn chắc và không bị thâm đen. Sau khi gà nguội hoàn toàn, vớt ra để ráo, tách lấy phần thịt và giữ lại bộ xương. Cho bộ xương gà trở lại vào nồi nước dùng và tiếp tục ninh thêm ít nhất 2 giờ nữa.

Sau khi ninh đủ thời gian, nêm nếm gia vị với nước mắm ngon, muối và một chút đường cho vừa miệng. Lọc nước dùng qua một tấm vải mỏng hoặc rây lọc để loại bỏ hết cặn, thu được phần nước trong nhất.

Bước 2: Sơ chế các nguyên liệu khác

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Lẩu Cá Hồi Chua Cay Ngon Không Tanh?

Trong khi chờ ninh nước dùng, chúng ta sẽ tiến hành sơ chế các nguyên liệu còn lại. Việc này đòi hỏi sự khéo léo để tất cả đều được thái thành sợi mỏng và đều nhau.

Củ cải khô đem ngâm với nước ấm khoảng 4-5 tiếng cho nở mềm. Sau đó vớt ra, vắt thật khô nước rồi cắt sợi. Pha hỗn hợp dầm củ cải gồm: 3 thìa cà phê nước mắm, 3 thìa cà phê đường, 2 thìa cà phê giấm, một ít gừng và ớt băm. Trộn đều và để củ cải thấm gia vị.

Tôm khô còn lại (1/3 lượng ban đầu) sau khi ngâm mềm thì giã hoặc xay nhuyễn. Bắc chảo lên bếp, rang tôm trên lửa vừa cho đến khi tôm khô tơi, bông lên và có mùi thơm nồng đặc trưng.

Nấm hương đã ninh trong nước dùng vớt ra, rửa lại cho sạch rồi thái sợi. Hành lá và rau răm rửa sạch, thái nhỏ.

Bước 3: Hoàn thiện các loại topping

Tráng trứng: Đập 3 quả trứng gà ra bát, thêm một chút muối và đánh tan đều. Bí quyết để trứng tráng mỏng và dai là cho thêm một thìa cà phê nước lọc. Bắc chảo chống dính lên bếp, dùng một miếng giấy ăn thấm dầu ăn rồi lau một lớp thật mỏng lên mặt chảo. Đổ một vá trứng nhỏ, láng đều để tạo thành một lớp mỏng. Khi trứng chín, lật mặt rồi lấy ra ngay. Cuộn trứng lại và thái thành những sợi thật nhỏ.

Chuẩn bị thịt gà và giò: Thịt gà sau khi nguội thì xé nhỏ hoặc dùng dao sắc thái thành những lát mỏng. Giò lụa cũng thái thành những sợi mỏng và đều như sợi trứng.

Bước 4: Nghệ thuật trình bày và thưởng thức

Trình bày là bước cuối cùng để hoàn thiện món bún thang. Chần bún tươi qua nước sôi rồi cho một lượng vừa đủ vào tô.

Bắt đầu sắp xếp các loại nhân lên trên mặt bún. Hãy xếp từng loại thành từng phần riêng biệt, tỏa ra xung quanh như những cánh hoa: một góc là thịt gà, kế đến là giò lụa thái chỉ, trứng thái sợi, nấm hương. Rắc hành lá, rau răm thái nhỏ và một ít ruốc tôm khô lên trên cùng để tạo điểm nhấn.

Chan nước dùng đang sôi sùng sục vào tô. Sức nóng của nước dùng sẽ làm các nguyên liệu chín tái và dậy lên hương thơm nồng nàn. Khi ăn, hãy thêm một chút mắm tôm (đây là gia vị không thể thiếu), vắt thêm một miếng chanh và vài lát ớt. Trộn đều và thưởng thức cùng với củ cải dầm chua ngọt. Tất cả hòa quyện tạo nên một bản giao hưởng hương vị khó quên. Để tìm hiểu thêm nhiều công thức nấu ăn ngon, bạn có thể ghé thăm website cholaithieu.com.

Bí quyết để có tô bún thang ngon chuẩn vị nhà hàng

Để nâng tầm món bún thang tự nấu tại nhà, hãy ghi nhớ những bí quyết nhỏ nhưng có võ sau đây. Chúng là kinh nghiệm được đúc kết từ những người đầu bếp lâu năm.

Chìa khóa của nước dùng: Luôn hầm nước dùng ở lửa nhỏ và không đậy nắp để nước không bị đục. Thường xuyên vớt bọt là điều bắt buộc. Bạn có thể cho thêm sá sùng khô đã nướng vào hầm cùng xương để nước dùng có vị ngọt sâu và hương thơm đặc trưng hơn nữa.
Mẹo thái sợi đều tay: Để thái trứng và giò lụa thành sợi mỏng đều, hãy dùng một con dao thật sắc và thái từng lớp mỏng trước, sau đó chồng các lớp lên nhau và thái chỉ.
Vai trò của mắm tôm: Đừng bỏ qua mắm tôm. Một chút mắm tôm ngon sẽ làm “bùng nổ” hương vị của tô bún thang, khiến món ăn trở nên đậm đà và tròn vị hơn rất nhiều.
Tinh dầu cà cuống: Nếu có thể, hãy thêm 1-2 giọt tinh dầu cà cuống vào tô bún trước khi ăn. Đây là hương vị cổ truyền đặc trưng, giúp tô bún thang của bạn trở nên sang trọng và đúng chất Hà Nội xưa.

Câu hỏi thường gặp về bún thang

Nước dùng bún thang bị đục thì phải làm sao?

Nếu lỡ tay để lửa to làm nước dùng bị đục, bạn có thể “chữa cháy” bằng cách dùng lòng trắng trứng. Đánh tan một lòng trắng trứng, cho vào nồi nước dùng đang nguội rồi khuấy đều. Bắc nồi lên bếp đun sôi lại, lòng trắng trứng sẽ kéo theo các cặn bẩn nổi lên trên, bạn chỉ cần vớt sạch lớp bọt này là nước dùng sẽ trong trở lại.

Có thể thay thế nguyên liệu nào trong bún thang không?

Về cơ bản, các thành phần như gà, trứng, giò, tôm khô là cốt lõi tạo nên hương vị bún thang. Tuy nhiên, bạn có thể gia giảm hoặc thay thế củ cải khô bằng dưa góp su hào cà rốt nếu không tìm được nguyên liệu. Nhưng để có hương vị chuẩn nhất, bạn nên cố gắng chuẩn bị đầy đủ.

Bảo quản bún thang như thế nào?

Nước dùng bún thang có thể bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh từ 2-3 ngày hoặc ngăn đông trong vài tuần. Các loại nhân như gà, giò, trứng nên được bảo quản riêng trong các hộp kín và chỉ sắp xếp vào tô ngay trước khi ăn để giữ được hương vị tươi ngon nhất.

Tuy có phần kỳ công, nhưng thành quả nhận được là một tô bún thang thơm ngon, đẹp mắt và đầy đủ dinh dưỡng thì hoàn toàn xứng đáng. Với cách nấu bún thang Hà Nội chi tiết trên, hy vọng bạn sẽ tự tin vào bếp trổ tài chiêu đãi cả gia đình một món ăn tinh hoa của đất kinh kỳ. Chúc bạn thành công