Cách nấu canh cây lạc tiên thanh mát, ngủ ngon

Canh lạc tiên là một món ăn dân dã, quen thuộc trong bữa cơm của nhiều gia đình Việt Nam, đặc biệt là ở các vùng nông thôn. Không chỉ là một món canh thanh mát, giải nhiệt, cách nấu canh cây lạc tiên còn được biết đến như một bài thuốc tự nhiên giúp an thần, cải thiện giấc ngủ hiệu quả. Món canh này mang hương vị đặc trưng, hơi nhân nhẩn đắng nhẹ hòa quyện cùng vị ngọt thanh từ tôm hoặc thịt, tạo nên một trải nghiệm ẩm thực độc đáo và bổ dưỡng. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn chi tiết từng bước để có một bát canh lạc tiên thơm ngon đúng điệu.

Công thức nấu canh cây lạc tiên tóm tắt

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Canh Mã Đề Thanh Mát, Giải Nhiệt Cho Gia Đình

1. Sơ chế nguyên liệu: Rau lạc tiên nhặt lấy phần đọt và lá non, rửa sạch rồi để ráo nước. Tôm tươi hoặc thịt băm ướp với một ít gia vị cơ bản như hạt nêm, tiêu, hành tím băm.
2. Xào sơ nguyên liệu: Phi thơm hành tím băm với một chút dầu ăn, sau đó cho tôm hoặc thịt vào xào săn lại để tạo mùi thơm và vị ngọt đậm đà cho nước dùng.
3. Nấu canh: Cho một lượng nước vừa đủ vào nồi và đun sôi. Khi nước sôi bùng, cho phần rau lạc tiên đã chuẩn bị vào.
4. Nêm nếm và hoàn thành: Nấu canh thêm khoảng 2-3 phút cho rau vừa chín tới, nêm nếm lại gia vị cho vừa ăn rồi tắt bếp. Múc canh ra tô và thưởng thức khi còn nóng.

Cây lạc tiên là gì? Vì sao lại dùng để nấu canh?

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Cao Thuốc Bắc: Hướng Dẫn Chi Tiết Tại Nhà

Cây lạc tiên, còn được biết đến với nhiều tên gọi dân gian khác như cây lồng đèn, chùm bao, nhãn lồng, có tên khoa học là Passiflora foetida. Đây là một loại cây dây leo, mọc hoang dại ở nhiều nơi tại Việt Nam, từ bờ rào, bãi đất trống cho đến các sườn đồi. Đặc điểm nhận dạng của cây là lá hình trái tim xẻ ba thùy, hoa có màu trắng hoặc tím nhạt rất đẹp, và quả khi chín có màu vàng, được bao bọc bởi một lớp lưới mỏng bên ngoài.

Từ xa xưa, người dân đã phát hiện ra công dụng tuyệt vời của loại cây này và sử dụng nó như một loại rau trong bữa ăn hàng ngày. Toàn bộ phần thân, lá non và đọt của cây lạc tiên đều có thể sử dụng để chế biến món ăn. Người ta dùng lạc tiên để nấu canh không chỉ vì sự sẵn có và hương vị độc đáo của nó, mà còn vì những giá trị y học mà nó mang lại.

Theo y học cổ truyền, cây lạc tiên có vị ngọt, hơi đắng, tính mát, có tác dụng chính là thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu và an thần. Việc sử dụng đọt lạc tiên non để nấu canh là cách đơn giản nhất để tận dụng những dược tính này. Món canh không chỉ giúp làm mát cơ thể trong những ngày hè oi ả mà còn hỗ trợ điều trị chứng mất ngủ, suy nhược thần kinh một cách tự nhiên. Hương vị nhân nhẩn đặc trưng của rau khi nấu chín cũng kích thích vị giác, giúp bữa cơm trở nên ngon miệng hơn.

Tác dụng của canh cây lạc tiên đối với sức khỏe

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Cháo Cua Cho Bé 7 Tháng Tuổi Giàu Dinh Dưỡng

Việc tìm hiểu cách nấu canh cây lạc tiên không chỉ là học thêm một công thức mới mà còn là khám phá một phương pháp chăm sóc sức khỏe từ thiên nhiên. Món canh tưởng chừng đơn giản này lại chứa đựng nhiều lợi ích đáng kinh ngạc.

Trước hết, công dụng nổi bật nhất và được nhiều người biết đến nhất của canh lạc tiên chính là khả năng an thần, cải thiện giấc ngủ. Các hợp chất alkaloid và flavonoid có trong cây lạc tiên được cho là có tác dụng làm dịu hệ thần kinh trung ương, giảm căng thẳng, lo âu. Do đó, một bát canh lạc tiên ấm nóng vào bữa tối có thể giúp bạn dễ đi vào giấc ngủ hơn, ngủ sâu và ngon giấc hơn, đặc biệt hữu ích cho người cao tuổi hoặc những người thường xuyên bị mất ngủ.

Bên cạnh đó, với tính mát và khả năng thanh nhiệt, canh lạc tiên là một món ăn giải nhiệt tuyệt vời cho mùa hè. Nó giúp làm mát cơ thể từ bên trong, giảm các triệu chứng nóng trong người như mụn nhọt, rôm sảy hay nhiệt miệng. Món canh này cũng có tác dụng lợi tiểu nhẹ, hỗ trợ quá trình đào thải độc tố ra khỏi cơ thể qua đường bài tiết, giúp gan và thận hoạt động hiệu quả hơn.

Ngoài ra, một số nghiên cứu sơ bộ còn cho thấy các hoạt chất trong cây lạc tiên có thể giúp ổn định nhịp tim, giảm các cơn đau co thắt và hỗ trợ điều trị một số bệnh ngoài da. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng canh lạc tiên chỉ là một món ăn hỗ trợ sức khỏe và không thể thay thế thuốc chữa bệnh. Việc sử dụng đều đặn và hợp lý sẽ mang lại những hiệu quả tích cực cho cơ thể.

Chuẩn bị nguyên liệu nấu canh lạc tiên

Để thực hiện cách nấu canh cây lạc tiên thơm ngon và bổ dưỡng cho gia đình khoảng 3-4 người ăn, bạn cần chuẩn bị những nguyên liệu đơn giản sau đây. Việc lựa chọn nguyên liệu tươi ngon là bước đầu tiên và quan trọng nhất để đảm bảo chất lượng của món ăn.

Danh sách nguyên liệu:

• Rau lạc tiên: 1 mớ lớn (khoảng 300g). Nên chọn những bó rau còn tươi, đọt non, lá có màu xanh mướt, không bị dập nát hay có dấu hiệu sâu bệnh. Phần đọt và lá non sẽ cho vị ngọt và ít đắng hơn phần thân già.
• Tôm tươi hoặc thịt băm: 150g. Bạn có thể linh hoạt lựa chọn. Nếu dùng tôm tươi, món canh sẽ có vị ngọt thanh tự nhiên. Nếu dùng thịt nạc dăm băm, canh sẽ có vị béo ngậy và đậm đà hơn. Tôm nên chọn con còn sống, vỏ trong, thịt săn chắc. Thịt nên chọn loại có cả nạc và mỡ để không bị khô.
• Hành tím: 2 củ.
• Gia vị thông dụng: Dầu ăn, nước mắm, hạt nêm, muối, bột ngọt (tùy chọn), tiêu xay.

Sự kết hợp giữa vị ngọt của tôm, thịt và vị thanh mát, hơi đắng nhẹ của rau lạc tiên tạo nên sự cân bằng hoàn hảo. Nếu bạn muốn món canh có hương vị dân dã hơn nữa, có thể thay tôm tươi bằng một ít tôm khô. Tôm khô cần được ngâm nước ấm cho mềm trước khi chế biến. Đây là một trong những bí quyết được nhiều người nội trợ tại cholaithieu.com chia sẻ để làm tăng thêm hương vị cho các món canh truyền thống.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu canh cây lạc tiên

Sau khi đã chuẩn bị đầy đủ nguyên liệu, chúng ta sẽ bắt tay vào thực hiện cách nấu canh cây lạc tiên. Các bước thực hiện rất đơn giản và nhanh chóng, phù hợp cho cả những người bận rộn nhất.

Bước 1: Sơ chế các nguyên liệu

Đây là bước quan trọng để đảm bảo món canh sạch sẽ và thơm ngon.

• Sơ chế rau lạc tiên: Rau lạc tiên sau khi mua về, bạn nhặt lấy phần đọt và các lá non. Loại bỏ những lá già, lá úa và phần thân cứng. Sau đó, đem rau đi rửa thật sạch với nước muối pha loãng khoảng 2-3 lần để loại bỏ bụi bẩn và sâu bọ. Rửa xong, vớt rau ra rổ để cho ráo nước. Bạn có thể dùng tay vò nhẹ rau một chút để giảm bớt vị đắng, tuy nhiên không nên vò quá nát sẽ làm rau bị nhũn khi nấu.
• Sơ chế tôm/thịt: Nếu dùng tôm tươi, bạn bóc vỏ, bỏ đầu, rút chỉ đen trên lưng tôm rồi rửa sạch. Sau đó, giã dập hoặc băm nhỏ tôm. Ướp tôm với 1/2 muỗng cà phê hạt nêm, một ít tiêu xay và phần hành tím băm nhỏ. Trộn đều và để khoảng 10-15 phút cho tôm ngấm gia vị. Nếu dùng thịt băm, bạn cũng ướp tương tự.
• Sơ chế hành tím: Lột vỏ, rửa sạch và băm nhỏ.

Bước 2: Xào tôm hoặc thịt

Bắc một chiếc nồi lên bếp, cho vào khoảng 1 muỗng canh dầu ăn. Khi dầu nóng, cho phần hành tím băm còn lại vào phi cho thật thơm vàng. Tiếp theo, cho phần tôm hoặc thịt băm đã ướp vào nồi, dùng đũa đảo đều tay trên lửa vừa cho đến khi tôm chuyển sang màu đỏ gạch và thịt săn lại. Bước này giúp loại bỏ mùi tanh của tôm và làm cho phần nhân đậm đà, thơm ngon hơn, góp phần tạo nên vị ngọt đặc trưng cho nước dùng.

Bước 3: Nấu canh

Khi tôm/thịt đã được xào săn và dậy mùi thơm, bạn cho vào nồi khoảng 500-700ml nước lọc (lượng nước có thể điều chỉnh tùy theo sở thích ăn canh nhiều hay ít của gia đình). Vặn lửa lớn và đun cho đến khi nước trong nồi sôi bùng lên.

Khi nước đã sôi, bạn nhanh tay cho toàn bộ phần rau lạc tiên đã sơ chế vào nồi. Dùng đũa nhấn nhẹ cho rau ngập đều trong nước. Tiếp tục duy trì lửa lớn.

Bước 4: Nêm nếm và hoàn thành

Sau khi cho rau vào, đợi nước sôi trở lại thì nêm nếm gia vị. Bạn cho vào nồi khoảng 1 muỗng canh nước mắm, 1/2 muỗng cà phê hạt nêm, một chút muối cho vừa khẩu vị. Khuấy nhẹ để gia vị tan đều.

Nấu thêm khoảng 1-2 phút nữa cho rau vừa chín tới là được. Tránh nấu quá lâu vì sẽ làm rau bị nhừ, mất đi màu xanh đẹp mắt và đặc biệt là sẽ khiến canh có vị đắng gắt. Cuối cùng, bạn có thể nêm thêm một ít bột ngọt nếu thích, rắc thêm chút tiêu xay rồi tắt bếp.

Múc canh ra tô và thưởng thức ngay khi còn nóng cùng với cơm trắng. Một bát canh lạc tiên nóng hổi, thơm lừng mùi tôm và hành phi, quyện với vị thanh mát của rau sẽ là điểm nhấn tuyệt vời cho bữa cơm gia đình.

Mẹo nấu canh lạc tiên ngon không bị đắng

Một trong những e ngại lớn nhất của nhiều người khi thực hiện cách nấu canh cây lạc tiên là làm sao để canh không bị đắng gắt. Vị đắng nhẹ, nhân nhẩn là đặc trưng của món ăn, nhưng nếu quá đắng sẽ rất khó ăn. Dưới đây là một vài mẹo nhỏ giúp bạn kiểm soát được vị đắng của món canh này.

Đầu tiên, khâu chọn nguyên liệu là quan trọng nhất. Hãy ưu tiên chọn những phần đọt non và lá non của cây lạc tiên. Những phần này chứa ít nhựa hơn, do đó cũng ít đắng hơn so với lá già và thân cây. Khi sơ chế, việc rửa kỹ và ngâm trong nước muối loãng cũng góp phần làm giảm bớt vị đắng.

Thứ hai, thời gian nấu là yếu tố quyết định. Rau lạc tiên rất nhanh chín. Bạn chỉ nên nấu rau trong nước sôi trên lửa lớn trong khoảng thời gian ngắn, từ 2 đến 3 phút là tối đa. Ngay khi thấy rau chuyển sang màu xanh đậm và vừa chín tới là phải tắt bếp ngay. Việc đun nấu quá lâu không chỉ làm rau bị nhũn, mất chất dinh dưỡng mà còn khiến các chất gây đắng trong rau tiết ra nhiều hơn.

Thứ ba, một mẹo dân gian hữu ích là vò sơ rau trước khi nấu. Dùng tay vò nhẹ bó rau cho hơi dập sẽ giúp tiết ra bớt phần nhựa đắng. Tuy nhiên, chỉ nên vò nhẹ nhàng, tránh làm rau nát vụn vì sẽ ảnh hưởng đến thẩm mỹ và kết cấu của món ăn.

Cuối cùng, việc nêm nếm gia vị cũng có thể giúp cân bằng vị đắng. Vị ngọt đậm đà từ tôm, thịt được xào kỹ lưỡng sẽ trung hòa một phần vị đắng của rau. Thêm một chút đường hoặc bột ngọt (nếu bạn sử dụng) cũng có thể làm dịu vị đắng, giúp món canh trở nên hài hòa và dễ ăn hơn.

Các biến tấu món canh cây lạc tiên hấp dẫn

Ngoài cách nấu canh cây lạc tiên truyền thống với tôm hoặc thịt băm, bạn hoàn toàn có thể sáng tạo thêm nhiều phiên bản khác để làm mới thực đơn cho gia đình. Mỗi biến tấu sẽ mang lại một hương vị độc đáo riêng.

Canh lạc tiên nấu cá rô đồng

Đây là một sự kết hợp đậm chất đồng quê. Cá rô đồng sau khi làm sạch, luộc chín, gỡ lấy thịt và xương thì đem xay nhuyễn lọc lấy nước dùng. Phần thịt cá có thể xào thơm với hành khô rồi cho vào nồi canh cùng rau lạc tiên. Vị ngọt béo của cá rô quyện với vị thanh mát của rau tạo nên một món canh vô cùng bổ dưỡng và thơm ngon.

Canh lạc tiên nấu với hến

Hến cũng là một lựa chọn tuyệt vời để nấu cùng lạc tiên. Hến mua về ngâm rửa sạch, luộc cho mở miệng, đãi lấy phần thịt và lọc lấy nước luộc trong. Thịt hến xào nhanh với mỡ hành cho thơm, sau đó đun sôi lại nước luộc hến, cho rau lạc tiên và thịt hến vào nấu chín. Món canh này có vị ngọt rất đặc trưng của hải sản, rất hợp để giải nhiệt.

Canh lạc tiên chay nấu nấm

Đối với những người ăn chay, bạn có thể nấu canh lạc tiên với các loại nấm như nấm rơm, nấm bào ngư hoặc đậu hũ. Phi thơm boa rô, cho nấm vào xào sơ, sau đó cho nước và đun sôi. Nêm nếm gia vị chay rồi cho rau lạc tiên vào nấu như bình thường. Món canh chay này vẫn giữ được vị thanh mát, lại thêm vị ngọt tự nhiên từ nấm, rất thanh đạm và tốt cho sức khỏe.

Một số lưu ý quan trọng khi dùng canh lạc tiên

Mặc dù canh lạc tiên là một món ăn lành tính và bổ dưỡng, bạn cũng cần lưu ý một số điểm sau để đảm bảo an toàn và phát huy tối đa công dụng của nó.

Người có huyết áp thấp nên thận trọng khi sử dụng canh lạc tiên thường xuyên vì loại cây này có thể gây hạ huyết áp nhẹ. Phụ nữ đang mang thai hoặc cho con bú nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi ăn canh lạc tiên, vì chưa có đủ nghiên cứu khoa học về tác động của nó đối với nhóm đối tượng này.

Những người đang sử dụng thuốc an thần, thuốc chống trầm cảm hoặc các loại thuốc tác động đến hệ thần kinh trung ương cũng nên cẩn trọng. Cây lạc tiên có thể làm tăng tác dụng của các loại thuốc này, dẫn đến tình trạng buồn ngủ quá mức.

Quan trọng nhất là không nên lạm dụng. Dù tốt đến đâu, việc ăn quá nhiều và quá thường xuyên một loại thực phẩm cũng không được khuyến khích. Hãy xem canh lạc tiên như một món ăn đổi vị trong tuần, đặc biệt là vào những ngày bạn cảm thấy căng thẳng, khó ngủ, thay vì ăn liên tục mỗi ngày.

Câu hỏi thường gặp về canh cây lạc tiên

Canh lạc tiên có vị gì?

Canh lạc tiên có hương vị rất đặc trưng. Vị chủ đạo là thanh mát, kèm theo một chút nhân nhẩn đắng nhẹ ở hậu vị. Vị đắng này không gắt mà rất dễ chịu, khi kết hợp với vị ngọt của nước dùng từ tôm, thịt sẽ tạo nên một tổng thể hài hòa, kích thích vị giác.

Ăn canh lạc tiên hàng ngày có tốt không?

Ăn canh lạc tiên mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, đặc biệt là giúp ngủ ngon. Tuy nhiên, bạn không nên ăn hàng ngày trong một thời gian dài. Việc sử dụng điều độ, khoảng 2-3 lần một tuần là hợp lý để cơ thể hấp thụ dưỡng chất một cách tốt nhất và tránh những tác dụng không mong muốn.

Trẻ em có ăn được canh lạc tiên không?

Trẻ em trên 1 tuổi có thể ăn được canh lạc tiên, nhưng chỉ nên cho ăn với một lượng nhỏ để làm quen. Vị hơi đắng của rau có thể khiến một số bé không thích. Món canh này có thể giúp bé ngủ ngon hơn và làm mát cơ thể. Tuy nhiên, nếu bé có bất kỳ vấn đề sức khỏe nào, cha mẹ nên tham khảo ý kiến bác sĩ nhi khoa trước.

Tóm lại, cách nấu canh cây lạc tiên không hề phức tạp mà còn mang lại một món ăn vô cùng giá trị cho sức khỏe. Với hương vị độc đáo và công dụng an thần, giải nhiệt tuyệt vời, đây chắc chắn là món canh mà bạn nên bổ sung vào thực đơn của gia đình. Hy vọng rằng với những hướng dẫn chi tiết trên, bạn có thể tự tin vào bếp và chế biến thành công món canh dân dã mà bổ dưỡng này để chiêu đãi những người thân yêu.