Cách nấu xôi gấc đậu xanh dẻo thơm, lên màu đẹp?

Xôi gấc đậu xanh không chỉ là món ăn truyền thống trong các dịp lễ Tết mà còn là biểu tượng của sự may mắn, đủ đầy. Tuy nhiên, nhiều người vẫn loay hoay với cách nấu xôi gấc đậu xanh sao cho hạt nếp dẻo thơm, màu gấc đỏ au tự nhiên và nhân đậu xanh bùi ngậy. Bài viết này của cholaithieu.com sẽ hướng dẫn chi tiết từng bước, từ khâu chọn nguyên liệu đến các mẹo xử lý khi xôi bị khô hoặc nhão, giúp bạn tự tin trổ tài làm nên món xôi hoàn hảo ngay tại nhà.

Nội Dung Bài Viết

Tóm tắt các bước làm xôi gấc đậu xanh

Sơ chế nguyên liệu: Vo sạch và ngâm gạo nếp từ 6-8 tiếng. Ngâm đậu xanh cà vỏ khoảng 3-4 tiếng. Bổ gấc, lấy phần thịt đỏ trộn với một ít rượu trắng và dầu ăn.
Đồ xôi lần 1: Trộn đều gạo nếp đã ngâm ráo với thịt gấc. Cho vào xửng hấp khoảng 30 phút cho đến khi hạt nếp chín mềm và trong lại.
Đồ xôi lần 2: Rưới đều nước cốt dừa và dầu ăn vào xôi, xới nhẹ. Sau đó cho đường vào, trộn đều và hấp thêm khoảng 10-15 phút nữa để xôi ngấm vị và trở nên bóng đẹp.
Sên nhân đậu xanh: Hấp hoặc luộc chín mềm đậu xanh, sau đó tán nhuyễn và sên trên chảo với đường cho đến khi nhân quyện thành một khối dẻo mịn.
Tạo hình: Quét một lớp dầu ăn mỏng vào khuôn. Cho một lớp nhân đậu xanh vào trước để tạo hình chữ hoặc hoa văn, sau đó cho xôi vào, nén chặt và úp ra đĩa để hoàn thành.

Chuẩn bị nguyên liệu nấu xôi gấc đậu xanh

Để có một mẻ xôi gấc đậu xanh thơm ngon đúng vị, khâu chuẩn bị nguyên liệu đóng vai trò vô cùng quan trọng. Bạn cần đảm bảo chọn được những thành phần tươi ngon và định lượng chính xác theo công thức dưới đây.

Gạo nếp: 500g (Nên chọn nếp cái hoa vàng hoặc nếp nương)
Gấc chín: 200g (Khoảng 1 quả vừa)
Đậu xanh cà vỏ: 150g
Nước cốt dừa: 100ml
Đường cát trắng: 100g
Rượu trắng: 1 thìa cà phê
Muối tinh: 1 thìa cà phê
Dầu ăn: 3 thìa cà phê

Mẹo chọn nguyên liệu ngon chuẩn

Việc lựa chọn nguyên liệu chất lượng sẽ quyết định đến 50% sự thành công của món ăn. Dưới đây là một vài kinh nghiệm giúp bạn chọn được những thành phần tốt nhất.

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Bún Mọc Sườn Ngon Chuẩn Vị Bắc?

Đối với gạo nếp: Bạn nên ưu tiên chọn gạo nếp cái hoa vàng. Loại gạo này có hạt tròn, mẩy, màu trắng đục đặc trưng và có mùi thơm nhẹ tự nhiên. Khi nấu, xôi sẽ có độ dẻo cao, thơm và không bị nát. Tránh mua gạo có hạt bị gãy, nát nhiều hoặc có màu sắc lạ.
Đối với gấc: Hãy chọn những quả gấc chín có dáng tròn đều, cầm chắc tay, gai đã nở tương đối đều và vỏ ngoài có màu cam đỏ đậm. Đây là dấu hiệu cho thấy ruột gấc bên trong sẽ có màu đỏ tươi, đẹp mắt và nhiều thịt. Không nên chọn những quả bị dập, vỏ còn xanh hoặc quá mềm nhũn.
Đối với đậu xanh: Nên chọn loại đậu xanh cà vỏ có màu vàng tươi, các nửa hạt chắc mẩy, không bị sâu mọt hay có mùi ẩm mốc. Nếu có thời gian, bạn có thể mua đậu xanh còn nguyên vỏ về tự đãi để đảm bảo chất lượng và vệ sinh an toàn thực phẩm.

Hướng dẫn chi tiết cách nấu xôi gấc đậu xanh

Sau khi đã chuẩn bị đầy đủ nguyên liệu, chúng ta sẽ bắt tay vào thực hiện món xôi theo từng công đoạn cụ thể. Việc tuân thủ đúng quy trình sẽ giúp bạn có được thành phẩm ưng ý nhất.

Bước 1: Sơ chế gạo nếp, đậu xanh và gấc

Đây là bước nền tảng giúp các nguyên liệu ở trạng thái tốt nhất trước khi nấu.

Đầu tiên, bạn vo sạch gạo nếp khoảng 2-3 lần nước để loại bỏ bụi bẩn. Sau đó, cho gạo vào một thau lớn, đổ ngập nước và ngâm trong khoảng 6 đến 8 tiếng, hoặc ngâm qua đêm. Việc ngâm gạo đủ thời gian sẽ giúp hạt nếp ngậm no nước, khi đồ xôi sẽ nhanh chín, mềm dẻo và không bị sượng. Sau khi ngâm, bạn vớt gạo ra rổ, để cho thật ráo nước rồi trộn đều với ½ thìa cà phê muối.

Với đậu xanh cà vỏ, bạn cũng vo sạch và ngâm trong nước ấm khoảng 3 đến 4 tiếng cho hạt đậu mềm ra. Sau đó, rửa lại lần nữa và để ráo.

Đối với gấc, bạn dùng dao bổ đôi quả. Dùng thìa nạo lấy toàn bộ phần thịt gấc màu đỏ, bỏ phần hạt đen đi. Cho phần thịt gấc vào một bát nhỏ, thêm vào 1 thìa cà phê rượu trắng, 1 thìa cà phê dầu ăn và một chút muối. Dùng tay bóp nhẹ nhàng cho các thành phần hòa quyện. Rượu trắng không chỉ giúp màu gấc lên đỏ tươi hơn mà còn giúp khử mùi ngái đặc trưng của gấc.

Bước 2: Đồ xôi lần 1 – Tạo độ dẻo và màu sắc

Sau khi sơ chế xong, bạn cho phần thịt gấc đã chuẩn bị vào thau gạo nếp đã ráo nước. Dùng tay sạch trộn và bóp nhẹ nhàng để màu gấc quyện đều vào từng hạt gạo, tạo thành một hỗn hợp màu cam đỏ đẹp mắt. Để gạo nghỉ khoảng 10 phút cho màu thấm sâu hơn.

Tiếp theo, bạn chuẩn bị xửng hấp. Đổ nước vào nồi hấp sao cho lượng nước chiếm khoảng ⅓ dung tích nồi, không nên đổ quá nhiều vì hơi nước bốc lên mạnh có thể làm xôi bị nhão. Đun cho nước sôi bùng lên rồi đặt xửng hấp lên trên. Dàn đều hỗn hợp gạo và gấc vào xửng, tránh nén quá chặt. Dùng đũa chọc vài lỗ trên bề mặt gạo để hơi nước có thể lưu thông đều, giúp xôi chín đều từ trong ra ngoài.

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Lẩu Cua Bầu Thanh Ngọt, Không Tanh?

Đậy nắp và đồ xôi ở lửa lớn trong khoảng 30 phút. Thỉnh thoảng, bạn có thể mở nắp, lau khô phần hơi nước đọng lại và dùng đũa xới nhẹ xôi lên để các hạt gạo được tiếp xúc đều với hơi nóng.

Bước 3: Đồ xôi lần 2 – Thêm nước cốt dừa và đường

Sau 30 phút, hạt xôi đã chín mềm và trong lại. Lúc này, bạn mở nắp và rưới từ từ 100ml nước cốt dừa cùng 1 thìa cà phê dầu ăn còn lại vào xôi. Dùng đũa xới nhẹ nhàng để nước cốt dừa và dầu ăn áo đều lên từng hạt nếp. Bước này giúp xôi có vị béo ngậy, thơm lừng và bề mặt căng bóng hấp dẫn.

Sau khi trộn đều, bạn đậy nắp lại và tiếp tục hấp thêm khoảng 10 phút nữa. Cuối cùng, cho 70g đường vào xôi, tiếp tục xới đều một lần nữa cho đường tan và thấm hoàn toàn vào từng hạt nếp. Hấp thêm khoảng 5-10 phút là có thể tắt bếp.

Bước 4: Sên nhân đậu xanh

Có thể bạn quan tâm: Cách Nấu Trứng Vịt Lộn Ngải Cứu Đơn Giản Không Bị Đắng

Trong lúc chờ xôi chín, bạn tiến hành làm nhân đậu. Cho phần đậu xanh đã ngâm mềm vào nồi cùng ⅓ thìa cà phê muối và một lượng nước xâm xấp mặt đậu. Đun sôi rồi hạ nhỏ lửa, ninh cho đến khi đậu chín mềm, có thể dùng tay bóp nát dễ dàng.

Chắt bỏ phần nước thừa nếu có, sau đó dùng thìa hoặc máy xay sinh tố tán nhuyễn đậu. Cho phần đậu đã tán nhuyễn vào chảo chống dính cùng với 30g đường còn lại. Đặt chảo lên bếp, sên nhân ở lửa nhỏ, đảo đều tay liên tục cho đến khi đậu quyện lại thành một khối dẻo mịn, không dính chảo thì tắt bếp và để nguội.

Bước 5: Tạo hình và hoàn thành

Để đĩa xôi thêm phần đẹp mắt và trang trọng, bạn có thể sử dụng khuôn ép xôi. Trước khi cho xôi vào, hãy quét một lớp dầu ăn mỏng quanh thành và đáy khuôn để chống dính.

Đầu tiên, bạn lấy một phần nhân đậu xanh đã sên, miết chặt vào các họa tiết chữ hoặc hoa văn dưới đáy khuôn. Sau đó, múc xôi gấc còn ấm vào đầy khuôn, dùng muỗng hoặc dụng cụ nén chặt tay để xôi kết dính tốt. Cuối cùng, nhẹ nhàng úp ngược khuôn ra đĩa và nhấc khuôn ra.

Vậy là bạn đã hoàn thành món xôi gấc đậu xanh với màu đỏ rực rỡ, hạt xôi căng bóng, dẻo mềm quyện cùng vị bùi ngọt của nhân đậu xanh và hương thơm béo ngậy của nước cốt dừa.

Bí quyết để xôi gấc đậu xanh luôn dẻo ngon, không bị sượng

Nấu xôi gấc tưởng chừng đơn giản nhưng để đạt được độ hoàn hảo thì cần có những bí quyết riêng. Dưới đây là những kinh nghiệm được đúc kết từ những người nấu ăn lâu năm.

Canh chỉnh lượng nước và nhiệt độ

Lượng nước trong nồi hấp là yếu tố quyết định xôi có bị nhão hay không. Bạn chỉ nên cho nước chiếm khoảng 1/3 nồi. Mực nước này đủ để tạo hơi nóng làm chín xôi mà không làm nước sôi trào lên đáy xửng.

Nhiệt độ cũng rất quan trọng. Bạn nên duy trì lửa ở mức trung bình đến lớn trong suốt quá trình đồ xôi. Lửa quá nhỏ sẽ không đủ hơi nóng làm chín đều, trong khi lửa quá lớn có thể làm nước cạn nhanh và gây cháy nồi.

Kỹ thuật đồ xôi hai lần

Kỹ thuật đồ xôi hai lần như đã hướng dẫn ở trên là bí quyết vàng giúp xôi dẻo ngon lâu hơn. Lần hấp đầu tiên làm cho hạt gạo chín tới. Lần hấp thứ hai sau khi thêm nước cốt dừa và đường giúp hạt xôi ngậm đủ độ ẩm, trở nên căng bóng, mềm mại và đậm đà hương vị hơn.

Cách xử lý khi xôi bị khô hoặc nhão

Nếu không may xôi bị khô, bạn đừng vội lo lắng. Hãy vẩy một ít nước ấm lên bề mặt xôi, xới nhẹ rồi đậy nắp và hấp thêm khoảng 5-10 phút. Hơi nước sẽ giúp các hạt gạo mềm trở lại.

Ngược lại, nếu xôi bị nhão, hãy mở nắp nồi, dùng đũa xới tơi xôi lên để hơi nước thoát bớt ra ngoài. Bạn có thể lót một lớp khăn xô sạch lên mặt xửng rồi đậy nắp lại, khăn sẽ giúp hút bớt độ ẩm thừa.

Những lỗi thường gặp và cách khắc phục

Xôi không có màu đỏ đẹp: Nguyên nhân có thể do bạn chọn quả gấc chưa đủ chín hoặc cho quá ít thịt gấc. Khắc phục bằng cách chọn gấc chín đỏ, và đừng quên thêm một chút rượu trắng khi sơ chế gấc để màu lên đẹp hơn.
Xôi bị khô cứng (bị sượng): Thường là do ngâm gạo chưa đủ thời gian hoặc lượng nước trong nồi hấp quá ít, không đủ hơi để làm chín xôi. Hãy đảm bảo ngâm gạo ít nhất 6 tiếng và luôn kiểm tra mực nước trong nồi.
Xôi bị nhão: Lỗi này xảy ra khi bạn cho quá nhiều nước vào nồi hấp hoặc cho nước cốt dừa vào quá sớm khi xôi chưa chín hẳn. Hãy tuân thủ tỷ lệ nước 1/3 nồi và chỉ thêm nước cốt dừa ở lần hấp thứ hai.
Nhân đậu xanh không mịn: Có thể do đậu chưa được hấp chín kỹ hoặc bạn tán chưa đủ nhuyễn. Hãy đảm bảo đậu thật mềm trước khi tán và sên nhân ở lửa nhỏ để tránh bị cháy.

Với những chia sẻ chi tiết trên, hy vọng bạn đã nắm vững cách nấu xôi gấc đậu xanh để có thể tự tay chuẩn bị một đĩa xôi dẻo thơm, đỏ au cho mâm cúng gia tiên hay những dịp sum họp gia đình. Chỉ cần một chút tỉ mỉ trong khâu chọn nguyên liệu và tuân thủ đúng kỹ thuật đồ xôi hai lần, thành phẩm của bạn chắc chắn sẽ không thua kém ngoài hàng. Chúc bạn thành công